TÌM HIỂU TÁC PHẨM: RỪNG XÀ NU
(Nguyễn Trung Thành)
TỔNG QUAN VỀ TÁC PHẨM:
Tác giả:
Nguyễn Trung Thành là một bút danh khác của nhà văn Nguyên Ngọc. Ông là nhà văn trưởng thành trong kháng chiến chống Pháp với tiểu thuyết nổi tiếng “Đất nước đứng lên”.
Sáng tác của Nguyên Ngọc mang đậm tính sử thi và cảm hứng lãng mạn, tập trung viết về hai cuộc kháng chiến chống thực dân Pháp và đế quốc Mĩ, đề cập đến những vấn đề trọng đại của vận mệnh dân tộc và nhân dân, xây dựng những tính cách anh hùng.
Tác phẩm:
Truyện được in trong tập "Trên quê hương những người anh hùng Điện Ngọc" viết năm 1965.
Đặc sắc nội dung- nghệ thuật:
Với bút pháp nghệ thuật đậm tính sử thi và cảm hứng lãng mạn kết hợp với lời văn trau chuốt, giàu tính tạo hình, tác phẩm đã tái hiện một bức tranh sinh động, giúp người đọc hình dung một thời kì rất đau thương mà anh dũng, bất khuất của dân tộc. Thông qua câu chuyện về những con người ở một bản làng hẻo lánh, bên cạnh những cánh rừng xà nu bạt ngàn, tác giả đã đặt ra một vấn đề có ý nghĩa lớn lao: Để giữ gìn sự sống của đất nước và nhân dân, không có cách nào khác là cùng nhau đứng lên cầm vũ khí chống lại kẻ thù.
PHÂN TÍCH HÌNH TƯỢNG RỪNG XÀ NU:
Đây là một sáng tạo nghệ thuật độc đáo của nhà văn. Hình tượng cây xà nu- rừng xà nu nổi bật, xuyên suốt tác phẩm, vừa mang ý nghĩa cụ thể, vừa mang ý nghĩa biểu tượng.
* Ý nghĩa cụ thể:Cây xà nu được miêu tả cụ thể, gắn bó với con người Tây Nguyên:
+ Cây xà nu hiện lên trong tác phẩm trước hết như một loài cây đặc thù, tiêu biểu của miền đất Tây Nguyên. Mở đầu và kết thúc tác phẩm cũng bằng hình ảnh của cây xà nu. Cây xà nu, rừng xà nu như chính dân làng Xôman, như người dân Tây Nguyên nơi núi rừng trùng điệp.
+ Cây xà nu gắn bó thân thiết với cuộc sống người dân Tây Nguyên trong sinh hoạt hàng ngày, trong kí ức của người Xô man, trong đấu tranh chống giặc; là lá chắn bảo vệ làng Xô man trước đạn pháo giặc.
* Ý nghĩa biểu tượng:
- Hình tượng Rừng xà nu đau thương nhưng vô cùng đẹp đẽ biểu tượng cho sự mất mát đau thương của đồng bào Tây Nguyên và cả dân tộc.
+ Mở đầu trang viết, hình tượng cây xà nu nổi bật lên trong đau thương của lửa đạn chiến tranh “Cả rừng xà nu .... thành từng cục máu lớn” -> Những dòng văn gấy ấn tượng cho người đọc về sự khốc liệt của chiến tranh.
+ Thương tích mà rừng xà nu phải gánh chịu do đại bác của kẻ thù gợi nghĩ đến những mất mát đau thương mà đồng bào Xôman đã phải trải qua trong thời kì cách mạng miền Nam bị khủng bố khốc liệt.
Hình tượng cây xà nu được xây dựng như một nhân vật anh hùng, biểu tượng về vẻ đẹp, sức sống mãnh liệt của con người Xô-man.
+ Trong bom đạn chiến tranh, thương tích đầy mình cây xà nu vẫn hiên ngang vươn lên mạnh mẽ như người dân Tây Nguyên kiên cường bất khuất, không khuất phục trước kẻ thù.
- Hình tượng cây xà nu giống như cũng giống như các thế hệ làng Xô-man sống dưới tầm đại bác của giặc nhưng họ vẫn khát khao sống và ham sống mãnh liệt, tinh thần đoàn kết khiến kẻ thù khiếp sợ.
+ Cây xà nu rắn rỏi, ham ánh nắng mặt trời tựa như người Xô man chân thật, mộc mạc, phóng khoáng yêu cuộc sống tự do.
+ Rừng xà nu bạt ngàn, rừng xà nu trùng trùng lớp lớp các thế hệ nối tiếp cũng chính là thể hiện sự gắn bó, sức mạnh đoàn kết và sự nối tiếp bất tận của các thế hệ, gợi liên tưởng đến sức sống vô tận, bền bỉ, bất diệt của con người Xô man
+ Rừng xà nu tạo thành một bức tường vững chắc hiên ngang truớc bom đạn cũng là biểu trưng cho sức mạnh đoàn kết của người dân Tây Nguyên khiến kẻ thù phải kiếp sợ.
( Kết luận:
+ Cây xà nu tượng trưng cho số phận đau thương và phẩm chất anh hùng của dân làng Xô man nói riêng và nhân dân Tây Nguyên nói chung trong cuộc kháng chiến chống Mĩ.
+ Được xây dựng với cảm hứng sử thi hoành tráng, bút pháp lãng mạn.
+ Kết tinh giá trị tư tưởng và nghệ thuật của tác phẩm.
PHÂN TÍCH NHÂN VẬT TNÚ:
Nhân vật Tnú được tác giả tập trung khắc họa tính cách lẫn số phận, mang ý nghĩa tiêu biểu cho số phận và con đường giải phóng của nhân dân Tây Nguyên.
Là một chú bé gan góc, táo bạo, trung