Bài 8 - Tiết 29
Tuần 8 QUA ĐÈO NGANG
-Bà Huyện Thanh Quan-

I. MỤC TIÊU:
1. Kiến thức : Giúp HS
- sinh biết: Đôi nét về tác giả và hoàn cảnh sáng tác bài thơ. Tình yêu nhà ,yêu quê hương đất nước và tâm trạng hoài cổ của tác giả qua bài thơ.
- sinh : giá trị tư tưởng, nghệt thuật đặc sắc của bài thơ Đường luật chữ Nôm tả cảnh ngụ tình tiêu biểu nhất của Bà Huyện Thanh Quan.
2. Kĩ năng:
- Học sinh thực hiện được : Phân tích một số chi tiết nghệ thuật độc đáo trong bài thơ.
- sinh thực hiện thành thạo: Đọc – hiểu văn bản thơ Nôm viết theo thể thơ thất ngôn bát cú Đường luật .
3 . Thái độ:
- Giáo dục tình yêu quê hương đất nước cho HS.
II. DUNG HỌC TẬP:
- Sơ giản về tác giả Bà Huyện Thanh Quan.
- Đặc điểm thơ Bà Huyện Thanh Quan qua bài thơ “Qua đèo ngang”.
- Cảnh Đèo Ngang và tâm trạng tác giả thể hiện qua bài thơ.
- Nghệ thuật tả cảnh , tả tình độc đáo trong văn bản.
III CHUẨN BỊ:
1. Giáo viên : bảng phụ củng cố.
2. Học sinh : - Đọc văn bản,tìm hiểu tác giả và hoàn cảnh sáng tác bài thơ.
- Tìm hiểu nội dung : không gian, thời gian, cảnh vật và tâm trạng tác giả
- Tìm hiểu nghệ thuật và ý nghĩa bài thơ.
IV. TỔ CHỨC CÁC HOẠT ĐỘNG HỌC TẬP:
1. Ổn định tổ chức và kiểm diện
2. Kiểm tra miệng :
Câu 1 : Đọc thuộc lòng bài thơ “Bánh trôi nước”? cho biết nội dung và nghệ thuật bài thơ?
Câu 2 : bên cạnh nhà thơ nữ Hồ Xuân Hương em còn biết nhà thơ nữ nào ?
3. Tiến trình bài học:

Hoạt động của GV và HS

* Hoạt động 1: Vào bài
* Hoạt động 2 : Đọc tìm chung
? Cho biết đôi nét về TG – TP.
HS trả lời, GV nhận xét, chốt ý.








(GV hướng dẫn HS đọc: giọng chậm, buồn. Càng về cuối, giọng đọc càng ai hoài, khắc khoải, chậm nhỏ hơn đến 3tiếng Trời - non – nuớc đọc tách ra từng tiếng. 3 tiếng “ta với ta” đọc như tiếng thì thầm mình nói với mình
(Lưu ý 1 số từ ngữ khó SGK
? Bài thơ được làm theo thể thơ gì?
Thất ngôn bát cú Đường luật .
? Nêu đặc điểm của thể thơ.
? Nêu bố cục bài thơ?
- Phân tích theo bố cục đề , thực, luận , kết.
* Hoạt động 3: Tìm hiểu văn bản
? Cảnh tượng Đèo Ngang được miêu tả vào thời điểm nào trong ngày.Thời điểm này có lợi thế gì trong việc bộc lộ tâm trạng tác giả.
-Lúc xế chiều, tại Đèo Ngang.
-Buổi chiều thường là sự trở về nhưng ở đây tác giả lại một mình ở nơi hoang vắng.
Tâm trạng cô đơn lúc qua đèo.
? Cảnh Đèo Ngang được miêu tả gồm những chi tiết gì ? (không gian, thời gian, cảnh vật, âm thanh, cuộc sống con người; các từ láy: lác đác, lom khom; các từ tượng thanh: quốc quốc, gia gia.)
- Không gian: Gợi lên hình ảnh núi non, hiểm trở mà khi bước đến “con người đã dậy lên cảm xúc thiêng liêng một nỗi buồn từ trong vô thức”
- Thời gian: Ánh nắng yếu ớt trong chiều muộn.
- Cảnh vật: Động từ “chen” điệp lại 2 lần gợi sức sống của cỏ cây ở một nơi chật hẹp, cằn cỏi. Các sự vật chen lẫn nhau giành sự sống. Câu thơ tạo nên ấn tượng cảnh thiên nhiên hoang dã.
- Âm thanh: tiếng chim quốc, chim đa đa
- Cuộc sống con người:vắng vẻ, mênh mông
? Theo em, từ láy: lác đác, lom khom được đảo lên đặt ở đầu câu có tác dụng gì.
? Sự xuất hiện của cuộc sống con người có làm cho không khí cảnh vật trở nên vui tươi bớt hoang dã không ?
-Không làm vơi đi cái vắng vẻ mà càng tăng thêm nỗi buồn trong cảnh. Những số từ chỉ số nhiều nhưng thực ra lại là số ít, chẳng đáng là bao: vài, mấy…gợi lên quang cảnh miền sơn cước heo hút nơi biên ải, nơi tận cùng của Đàng Ngoài thời xưa.
? Giải nghĩa từ hán Việt: Quốc quốc