Tuần: 6
Tiết: 26
A/ MỤC TIÊU BÀI HỌC :
1. Kiến thức
- Cuộc đời và sự nghiệp của Nguyễn Du
- Nhân vật, sự kiện, cốt truyện của Truyện Kiều
- Thể thơ lục bát truyền thống của dân tộc trong tác phẩm văn học trung đại.
- Những giá trị nội dung, nghệ thuật chủ yếu của tác phẩm Truyện Kiều.
2. Kĩ năng
- Đọc - hiểu một tác phẩm thơ Nôm trong văn học trung đại.
- Nhận ra những đặc điểm nổi bật về cuộc đời và sáng tác của một tác giả văn học trung đại
3. Thái độ
Giáo dục lòng tự hào về nền văn hoá dân tộc, tự hào về đại thi hào Nguyễn Du, về di sản văn hoá quý giá của ông, đặc biệt là Truyện Kiều.
B/ CHUẨN BỊ BÀI HỌC:
1. Giáo viên: Cho học sinh thảo luận
2. Học sinh: Vở bài soạn, đọc trước bài.
C/ HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC.
1/ Ổn định :
2/ Bài cũ :
H: Vì sao có thể gọi Hoàng Lê nhất thống chí là tiểu thuyết lịch sử ?
TL:
- Vì liên quan đến sự thật lịch sử.
- Lịch sử được ghi chép dưới hình thức tiểu thuyết
- Nhân vật lịch sử trong tác phẩm như là những hình tượng văn học sinh động.
3/ Bài mới:


Gọi hs đọc sgk.
Thực hiện.
Nêu đôi nét về tác giả Nguyễn Du.
Thực hiện.

Nêu khái quát về sự sinh trưởng của ông và nó ảnh hưởng đến sự nghiệp văn chương như thế nào?
Thảo luận.
Cuộc đời của ông gặp nhiều gian truân, gắn bó sâu sắc với những biến cố lịch sử, hãy nêu tiểu sử ?
Thảo luận.
GV chốt: Sinh trưởng trong gia đình thế gia vọng tộc cha là Nguyễn Nhiễm đỗ tiến sĩ, mẹ Trần Thị Tần một người đẹp xứ kinh Bắc, các anh điều đỗ đạt làm quan to ( thừa hưởng sự giàu sang nên có điều kiện học hành – đặc biệt là truyền thống văn chương.






Ông sinh ra trong thời đại có gì đặc biệt ? nó tác động như thế nào tới cuộc đời và sáng tác của ông ?
Thảo luận.
+ Cuối tk 18 đầu 19 thời kì lịch sử biến động dữ dội.
+ Tranh chấp giữa các tập đoàn phong kiến ( Lê – Trịnh; Trịnh – Nguyễn )
+ Nông dân nổi dậy khắp nơi.
( Tác động tới tình cảm, nhận thức của tác giả
Trải qua một cuộc bể dâu
Những điều trong thấy mà đau đớn lòng
Nêu đôi nét về sự nghiệp văn học của Nguyễn Du
Thảo luận
Chữ Hán : Thanh Hiên thi tập ( 1787-1801) ; Nam Trung tạp ngâm ( 1805-1812); Bắc hành tạp lục ( 243 bài ) ( 1812-1814)
Chữ Nôm : Truyện Kiều (gồm 3254 câu thơ lục bát ); Văn chiêu hồn.
I. Tác giả, tác phẩm
1. Tác giả
Nguyễn Du (1765 – 1820)
Tên chữ : Tố Như
Tên hiệu : Thanh Hiên
Quên quán:
2. Gia đình – cuộc đời
- Cha Nguyễn Nghiễm.
- Mẹ Trần Thị Tần
- Anh cùng cha khác mẹ Nguyễn Khản.
+ Lúc nhỏ: 9 tổi mất cha; 12 tuổi mất mẹ ( sống với anh.
+ Trưởng thành:
- 10 năm lưu lạc đất Bắc(1786 – 1796 )
- 1786 phò Lê chống TâySơn
- 1796 theo Nguyễn Anh chống TâySơn.
- 1802 làm quan
- 1813 – 1814 đ sứ TQ lần 1
- 1820 chuẩn bị đi đi sứ lần 2; mất tại Huế ( 19 – 9 – 1820 )
( Ông được sống trong giàu sang phú quí và có điều kiện học hành đồng thời thừa hưởng truyền thống văn chương.
3. Thời đại:
+ Tranh chấp giữa các tập đoàn phong kiến ( Lê – Trịnh; Trịnh – Nguyễn )
+ Nông dân nổi dậy khắp nơi.
( Tác động tới nhận thức, tư tưởng, tình cảm và thơ văn ông ( hướng tới hiện thực cuộc sống)



4. Sự nghiệp văn chương.






4/ Củng cố :
Có ý kiến cho rằng hoàn cảnh xã hội và gia đình đã tác động mạnh mẽ tới nhận thức, tình cảm và các sáng tác của Nguyễn Du. Dựa vào phần nội dung của Truyện Kiều, em hãy làm sáng tỏ ý kiến trên?
HD:
* Hoàn cảnh xã hội:
- Triều Lê mục nát, vua chúa xa đoạn.
- Khởi nghĩa Tây Sơn lật đổ chính quyền Lê- Trịnh, đánh tan quân Thanh thống nhất