Ngày soạn:…/…/…
Ngày dạy:…/…/…
CHƯƠNG 5: THẾ GIỚI TỪ NĂM 1991 ĐẾN NAY
BÀI 16: TRẬT TỰ THẾ GIỚI MỚI TỪ NĂM 1991 ĐẾN NAY
(1 tiết)
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Kiến thức
Sau bài học này, HS sẽ:
-

Nhận biết được xu hướng và sự hình thành trật tự thế giới mới sau
Chiến tranh lạnh.

2. Năng lực
Năng lực chung:
-

Tự chủ và tự học: Khả năng thực hiện nhiệm vụ một cách độc lập; tự
lực làm những nhiệm vụ học tập được giao trên lớp và ở nhà.

-

Giao tiếp và hợp tác: Hợp tác và giao tiếp với các bạn trong các
nhiệm vụ học tập.

-

Giải quyết vấn đề và sáng tạo: Phát hiện được vấn đề từ các nhiệm vụ
học tập và tìm cách giải quyết chúng.

Năng lực riêng:
-

Tìm hiểu lịch sử: Biết cách sưu tầm và khai thác tư liệu để nhận biết
được xu hướng và sự hình thành trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến
nay.

-

Nhận thức và tư duy lịch sử: Nhận biết được xu hướng và sự hình
thành trật tự thế giới mới sau Chiến tranh lạnh.

-

Vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học: Vận dụng được kiến thức đã học,
phân tích tác động của các xu hướng phát triển của thế giới đối với
Việt Nam.

3. Phẩm chất

1

-

Yêu nước: Ủng hộ hòa bình, phê phán chiến tranh, xung đột, chống
chủ nghĩa bá quyền.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC
1. Đối với giáo viên
-

Giáo án, SGK, SGV, SBT Lịch sử và Địa lí 9 – Cánh diều (phần Lịch
sử).

-

Một số tư liệu, hình ảnh về xu hướng và sự hình thành trật tự thế giới
mới sau Chiến tranh lạnh.

-

Phiếu học tập (giấy A0), nam châm dán Phiếu học tập, bút màu.

-

Máy tính, máy chiếu (nếu có).

2. Đối với học sinh
-

SGK, SBT Lịch sử và Địa lí 9 – Cánh diều (phần Lịch sử).

-

Đọc trước nội dung bài học và sưu tầm tranh ảnh, tư liệu về bài học
Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.

III. CÁC HOẠT ĐỘNG DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG
a. Mục tiêu: Tạo tâm thế cho HS, giúp đỡ HS ý thức được nhiệm vụ học
tập, hứng thú với bài học mới.
b. Nội dung: GV trích dẫn lời phát biểu về Chiến tranh lạnh của M. Goócba-chốp và yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Theo em, điều gì mà Tổng thống Mỹ
G. Bu-sơ và Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M. Goóc-ba-chốp muốn
“để lại quá khứ”? Những gì sẽ tiếp diễn sau khi quá khứ đó khép lại?
c. Sản phẩm: Quá khứ và những điều sẽ tiếp sau khi Chiến tranh lạnh kết
thúc.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

2

- GV dẫn dắt kết hợp
trình chiếu hình ảnh:
Trong cuộc gặp gỡ
không chính thức tại
Man-ta

(ngày

3/12/1989),

Tổng

thống Mỹ G. Bu-sơ và Tổng thống Mỹ G. Bu-sơ và Tổng Bí thư Đảng Cộng
Tổng Bí thư Đảng

sản Liên Xô M. Goóc-ba-chốp tại Man-ta (1989)

Cộng sản Liên Xô M.
Goóc-ba-chốp tuyên
bố Chiến tranh lạnh đã đi đến hồi kết, tất cả nên để lại quá khứ.
- GV yêu cầu HS trả lời câu hỏi: Theo em, điều gì mà Tổng thống Mỹ G. Busơ và Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô M. Goóc-ba-chốp muốn “để lại
quá khứ”? Những gì sẽ tiếp diễn sau khi quá khứ đó khép lại?
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS quan sát hình ảnh, vận dụng kiến thức đã học và trả lời câu hỏi.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu quá khứ và những điều sẽ tiếp sau khi
Chiến tranh lạnh kết thúc.
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá và kết luận:
+ Điều mà Tổng thống Mỹ G. Bu-sơ và Tổng Bí thư Đảng Cộng sản Liên Xô
M. Goóc-ba-chốp muốn “để lại quá khứ” là: sự hận thù lâu dài, chạy đua
vũ trang, nghi ngờ, đấu tranh về tâm lí và ý thức hệ.
+ Sau khi quá khứ khép lại, trật tự thế giới mới sẽ hình thành.
- GV dẫn dắt HS vào bài học: Ngày 3/l2/1989, trong cuộc gặp gỡ không
chính thức tại đảo Man-ta, Tổng Bí thư Liên Xô M. Goóc-ba-chốp và Tổng
3

thống Mỹ G. Bu-sơ đã tuyên bố sự hận thù lâu dài là nguyên nhân cối lỗi
của Chiến tranh lạnh đã đi đến hồi kết. Phản ánh sự kiện này, trang bìa Tạp
chí Time, trong số ra vào tháng 12/1989, đăng hình ảnh hai lãnh đạo Xô Mỹ và dòng chữ “Xây dựng thế giới mới”. Vậy, trong sự thay đổi đó của
lịch sử, trật tự thế giới mới đã được hình thành như thế nào? Chúng ta sẽ
cùng nhau tìm hiểu trong bài học ngày hôm nay – Bài 16: Trật tự thế giới
mới từ năm 1991 đến nay.
B. HOẠT ĐỘNG HÌNH THÀNH KIẾN THỨC
Hoạt động 1. Tìm hiểu xu hướng của thế giới từ năm 1991 đến nay.
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được các xu hướng của thế giới
từ năm 1991 đến nay.
b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, khai thác Hình 16.1 - 16.2,
thông tin mục 1 SGK tr.88, 89 và hoàn thành Phiếu học tập số 1: Nêu các xu
hướng mới của thế giới từ năm 1991 đến nay.
c. Sản phẩm: Phiếu học tập số 1 của HS về các xu hướng của thế giới từ
năm 1991 đến nay.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
1. Tìm hiểu xu hướng

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, khai thác Hình 16.1 của thế giới từ năm
- 16.2, thông tin mục 1 SGK tr.88, 89 và hoàn thành 1991 đến nay
Phiếu học tập số 1.

Kết quả Phiếu học tập số
1 về các xu hướng của
thế giới từ năm 1991 đến
nay đính kèm phía dưới
Hoạt động 1.

4

Hình 16.1. Người dân theo dõi M. Goóc-ba-chốp
đọc tuyên bố từ chức Tổng thống Liên Xô
qua truyền hình (25/12/1991)

Hình 16.2. Sự xuất hiện của các công ty
xuyên quốc gia, các tập đoàn toàn cầu
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
XU HƯỚNG CỦA THẾ GIỚI
TỪ NĂM 1991 ĐẾN NAY
Xu hướng

Biểu hiện

?

?

?

?

?

?

?

?

- GV cung cấp thêm một số tư liệu (Đính kèm phía dưới
Hoạt động 1).
- GV cho HS liên hệ, vận dụng thực tế và trả lời câu hỏi:
Nêu một số biểu hiện của xu hướng quốc tế hóa, toàn
cầu hóa, xung đột cục bộ, nội chiến, bất ổn,… hiện nay.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu do GV cung
cấp và hoàn thành Phiếu học tập số 1.

5

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời đại diện 4 HS nêu các xu hướng của thế giới
từ năm 1991 đến nay theo Phiếu học tập số 1.
- GV mời đại diện 1 – 2 HS trả lời câu hỏi liên hệ, vận
dụng:
Một số biểu hiện của xu hướng quốc tế hóa, toàn cầu
hóa, xung đột cục bộ, nội chiến, bất ổn,… hiện nay:
+ Sự xuất hiện của các công ty xuyên quốc gia, các tập
đoàn toàn cầu ở Việt Nam: Samsung, Facebook,
Youtube, MacDonald,….
Video: Samsung xác định Việt Nam là cứ điểm toàn cầu
quan trọng.
https://www.youtube.com/watch?v=rM0uqVEOLOo
+ Xu hướng cục bộ, nội chiến, bất ổn,… tiếp tục diễn ra:
xung đột Nga – U-crai-na, chiến tranh ở vùng Trung
Đông giữa I-xra-en với lực lượng Ha-mát, nội chiến ở
Mi-an-ma,…
Video: Nga – U-crai-na một năm xung đột.
https://www.youtube.com/watch?v=oCmcbKgXl8g

(từ

đầu đến 4p55).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá và hoàn chỉnh Phiếu học tập số
1.
- GV kết luận:
Từ năm 1991 đến nay, thế giới phát triển theo những
xu hướng sau:
+ Thứ nhất, các nước điều chỉnh chiến lược, lấy hợp
tác phát triển kinh tế làm trọng tâm.
6

+ Thứ hai, các nước lớn điều chỉnh quan hệ với nhau
theo chiều hướng xây dựng quan hệ chiến lược ổn
định, cân bằng, tránh xung đột.
+ Thứ ba, xu thế quốc tế hóa, toàn cầu hóa diễn ra
mạnh mẽ.
+ Thứ tư, những cuộc xung đột cục bộ, nội chiến, bất
ổn,… tiếp tục diễn ra ở nhiều nơi trên thế giới.
- GV chuyển sang nội dung mới.
Tư liệu 1. Xu hướng của thế giới từ năm 1991 đến nay.

Trung Quốc đã và đang là đối thủ cạnh
Sự xuất hiện của các công ty
xuyên quốc gia, các tập đoàn toàn cầu

tranh quyết liệt vị thế siêu cường với
Mỹ

Nội chiến Mi-an-ma - Những gì
Xe quân sự I-xra-en
gần biên giới Li Băng

7

còn lại sau cuộc giao tranh giữa
Tatmadaw và PDF ở bang Rakhin

Ghế gãy – tác phẩm điêu khắc
Trung tâm Thương mại thế giới ở Niu
Oóc lúc 9 giờ sáng ngày 11/9/2001

được đặt trước tòa nhà Liên hợp quốc
Thụy Sĩ, nhắc nhở trách nhiệm của
các quốc gia trong việc duy trì
một thế giới không có chiến tranh

KẾT QUẢ PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
PHIẾU HỌC TẬP SỐ 1
XU HƯỚNG CỦA THẾ GIỚI TỪ NĂM 1991 ĐẾN NAY
Xu hướng

Biểu hiện

Các nước điều chỉnh chiến - Cạnh tranh sức mạnh tổng hợp.
lược, lấy hợp tác phát triển - Đặc biệt, trong lĩnh vực kinh tế, khoa học –
kinh tế làm trọng tâm.

kĩ thuật, thay thế cho chạy đua vũ trang trong
Chiến tranh lạnh.

Các nước lớn điều chỉnh quan Quan hệ giữa Tây Âu, Mỹ, Trung Quốc, Nhật
hệ với nhau theo chiều hướng Bản, Ấn Độ, Liên bang Nga,… luôn tồn tại
xây dựng quan hệ chiến lược song song các mặt hợp tác và cạnh tranh, tiếp
ổn định, cân bằng, tránh xung xúc và kiềm chế, mâu thuẫn và đồng thuận.
đột.
Xu thế quốc tế hóa, toàn cầu - Sự phát triển nhanh chóng của quan hệ
hóa diễn ra mạnh mẽ.

thương mại quốc tế.
- Sự hình thành các công ty xuyên quốc gia.
- Sự ra đời của các tổ chức liên kết kinh tế,
8

thương mại, tài chính quốc tế và khu vực.
Những cuộc xung đột cục bộ, - Xung đột, nội chiến ở bán đảo Ban-căng,
nội chiến, bất ổn,… tiếp tục khu vực Trung Đông, một số nước châu Phi,
diễn ra ở nhiều nơi trên thế xung đột Nga – U-crai-na,…
giới.

- Cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu từ năm
2001 đến nay do Mỹ phát động tiếp tục gây ra
bất ổn tiềm tàng với thế giới.

Hoạt động 2. Tìm hiểu sự hình thành trật tự thế giới mới từ năm 1991
đến nay.
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS nêu được những nét chính về sự hihf
thành trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
b. Nội dung: GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, khai thác Tư liệu, thông tin
mục 2 SGK tr.89 và trả lời câu hỏi: Nêu những nét chính về sự hình thành
trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS về những nét chính về sự hình thành trật tự
thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
d. Tổ chức thực hiện:
HOẠT ĐỘNG CỦA GV - HS
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập

DỰ KIẾN SẢN PHẨM
2. Sự hình thành trật tự

- GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, khai thác Tư liệu,

thế giới mới từ năm

thông tin mục 2 SGK tr.89 và trả lời câu hỏi: Nêu

1991 đến nay

những nét chính về sự hình hành trật tự thế giới mới

- Những yếu tố tác động

từ năm 1991 đến nay.

đến sự hình thành trật

“….Sau thời kì tăng trưởng dài trong thập niên 1990,

tự thế giới mới sau năm

GDP của Mỹ chiếm khoảng 30% GDP toàn cầu, trong

1991:

khi dân số Mỹ chỉ chiếm 4,7% dân số thế giới. Năm

+ Liên Xô tan rã, Trật tự

2000 […], sức mạnh tổng hợp của Mỹ (gồm 7 lĩnh

hai cực I-an-ta sụp đổ

vực: kinh tế, quân sự, khoa học công nghệ, tài nguyên

(T12/1991).

9

thiên nhiên, chính trị, xã hội và ảnh hưởng trên trường

+ Sự phát triển mạnh mẽ

quốc tế) lớn hơn 2 lần Nhật Bản và hơn 3 lần Trung

của khoa học – kĩ thuật.

Quốc”.

+ Xu thế toàn cầu hóa.

(Trần Thị Vinh, Chủ nghĩa tư bản: Lịch sử thăng trầm

- Những biểu hiện của

120 năm (1900 – 2020), NXB Chính trị quốc gia
Sự thật, Hà Nội, 2020, tr.352 – 253)
- GV nêu câu hỏi gợi mở cho HS:
+ Nêu những yếu tố tác động đến sự hình thành trật tự

trật tự thế giới:
+ Thập niên cuối thế kỉ
XX:
 Mỹ có tham vọng

thế giới mới sau năm 1991.

trở

+ Nêu những biểu hiện của trật tự thế giới qua hai giai

cường duy nhất,

đoạn: thập niên cuối thế kỉ XX và hơn hai thập niên đầu

xác lập, duy trì

thế kỉ XXI.

trật tự đơn cực,

- GV cung cấp thêm một số tư liệu cho HS (Đính kèm

một mình lãnh đạo

phía dưới Hoạt động 2).

thế giới.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập

thành

siêu

 Mỹ đưa ra chính

- HS khai thác thông tin trong mục, tư liệu GV cung cấp

sách

và trả lời câu hỏi.

chặn đến lãnh đạo

- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).

toàn cầu”, áp đặt

Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận

“giá trị Mỹ”, “mô

- GV mời đại diện 1 – 2 HS nêu những nét chính về sự
hình hành trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, nhận xét, bổ sung
ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
GV nhận xét, đánh giá, kết luận:
- Trong trật tự hai cực I-an-ta (1945 – 1991), thế giới
bị chi phối bởi hai cực – hai siêu cường: Mỹ và Liên
Xô. Thế giới bị phân chia thành hai hệ thống đối lập,
luôn đối đầu nhau: hệ thống tư bản chủ nghĩa do Mỹ
10

hình

“Từ

phát

ngăn

triển

kiểu Mỹ” đối với
thế giới.
+ Hơn hai thập niên đầu
thế kỉ XXI:
 Sự trỗi dậy của
Trung Quốc, sự
phục hồi của Nga,
… làm thất bại
tham vọng thiết

đứng đầu và hệ thống xã hội chủ nghĩa do Liên Xô

lập trật tự đơn cực

đứng đầu. Năm 1991. Liên Xô sụp đổ đã dánh dấu kết

Mỹ.

thúc sự tòn tại của Trật tự hai cực I-an-ta. Tình hình

 Tây Âu, Liên bang

thế giới có những chuyển biến căn bản.

Nga, Trung Quốc,

- Những năm cuối thế kỉ XX, trật tự thế giới dần được

Nhật Bản,… trở

định hình theo xu hướng đơn cực. Trong đó, Mỹ là

thành đối thủ cạnh

siêu cường duy nhất. Liên minh châu Âu, Trung

tranh của Mỹ.

Quốc, Nhật Bản, Nga có vai trò, ảnh hưởng nhất định → Hình thành trật tự thế
trong phạm vi khu vực.

giới đa cực.

- Tuy nhiên, xu hướng hình thành trật tự đơn cực chỉ
tồn tại trong thời gian ngắn. Trật tự thế giới dần
chuyển sang xu hướng mới vào đầu thế kỉ XXI.
Tư liệu 2: Sự hình thành trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
2.1. “Trật tự này đòi hỏi Trung Quốc phải nắm bắt được cơ hội về “cục diện
thay đổi lớn trăm năm chưa từng có” và soán ngôi Mỹ trở thành quốc gia đứng đầu
thế giới (…). Về chính trị, Bắc Kinh đẩy mạnh vai trò lãnh đạo về quản trị toàn cầu
và các thể chế quốc tế, thúc đẩy các quy tắc nhằm gây bất lợi cho các liên minh của
Mỹ tại châu Âu và châu Á. Về kinh tế, Trung Quốc nỗ lực làm suy yếu các ưu thế tài
chính tạp nên bá quyền của Mỹ và tìm cách giữ công nghiệp then chốt trong cuộc
“Cách mạng công nghiệp lần thứ tư” từ trí tuệ nhân tạo đến điện toán lượng tử
trong bối cảnh xu hướng giảm công nghiệp hóa. Về quân sự, quân Giải phóng nhân
dân Trung Quốc sẽ triển khai lực lượng quân đội hàng đầu thế giới với các căn cứ
trên toàn cầu nhằm bảo vệ lợi ích của Trung Quốc ở hầu hết các khu vực và thậm
chí tại những khu vực lãnh thổ mới”.
(Dẫn theo: Rush Doshi, Cuộc chiến dài hơi: Đại chiến lược của Trung Quốc
nhằm thay đổi trật tự của Mỹ, NXB Chính trị quốc gia Sự thật, Hà Nội, tr.538)

11

Kịch bản tiêu chuẩn của JCER cho thấy
Trung Quốc sẽ vượt qua Mỹ năm 2029

Đối mặt với lệnh hạn chế xuất khẩu của
Mỹ, Trung Quốc đang đẩy mạnh các
ngành sản xuất công nghệ cao

Liên minh châu Âu (EU) – Tổ chức

Trụ sở của Liên minh châu Âu

thương mại hàng đầu thế giới

ở Brúc-xen (Bỉ)

Thành phố Tô-ky-ô là trung tâm kinh tế Thủ tướng Nga V. Pu-tin tuyên bố chính
- tài chính lớn nhất của Nhật Bản,

sách trừng phạt kinh tế chớp nhoáng

toàn cầu và là vùng đô thị có GDP

của phương Tây đối với Nga thất bại

lớn nhất thế giới
12

Video: Thị trường việc làm và kinh tế Mỹ.
https://www.youtube.com/watch?v=H3LH1aO_HFM
Video: Kinh tế Trung Quốc: Vượt kỳ vọng?
https://www.youtube.com/watch?v=MI-w1Mhfpac
Video: Kinh tế Nhật Bản phục hồi vượt kỳ vọng
https://www.youtube.com/watch?v=0rhT2QzBxR8
Video: EU thúc đẩy chuyển đổi và phục hồi kinh tế.
https://www.youtube.com/watch?v=lJ62Fm-FAKM
Video: Kinh tế Nga lần đầu ghi nhận tăng trưởng sau một năm.
https://www.youtube.com/watch?v=WEVbSbNirqQ
C. HOẠT ĐỘNG LUYỆN TẬP
a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS củng cố kiến thức đã học về Trật tự
thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
b. Nội dung:
- GV cho HS chơi trò chơi “Mảnh ghép lịch sử”, trả lời câu hỏi trắc nghiệm
về Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
- GV cho HS trả lời câu hỏi bài tập phần Luyện tập SGK tr.89.
c. Sản phẩm: Đáp án của HS và chuẩn kiến thức của GV.
d. Tổ chức thực hiện:
Nhiệm vụ 1. Chơi trò chơi “Mảnh ghép lịch sử”.
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
- GV tổ chức cho HS cả lớp chơi trò chơi “Mảnh ghép lịch sử”.
- GV phổ biến luật chơi cho HS: Để lật mở được mỗi mảnh ghép bị che
khuất hình ảnh, HS trả lời câu hỏi liên quan kiến thức đã học về Trật tự thế
giới mới từ năm 1991 đến nay.
- GV trình chiếu 8 mảnh ghép và cho HS lần lượt lật mở từng mảnh ghép:
Mảnh ghép số 1

Mảnh ghép số 3

Mảnh ghép số 2

Mảnh ghép số 4

13

Mảnh ghép số 5
Mảnh ghép số 6

Mảnh ghép số 1: Ý nào sau đây không phải là xu hướng phát triển của thế
giới từ năm 1991 đến nay?
A. Xây dựng quan hệ ổn định, cân bằng, tránh xung đột.
B. Lấy hợp tác phát triển kinh tế - chính trị làm trọng tâm.
C. Xu thế quốc tế hóa, toàn cầu hóa diễn ra mạnh mẽ.
D. Diễn ra những cuộc xung đột cục bộ, nội chiến, bất ổn.
Mảnh ghép số 2: Sự phát triển nhanh chóng của quan hệ thương mại quốc
tế là biểu hiện của xu hướng nào sau đây của thế giới từ năm 1991 đến nay?
A. Xu thế quốc tế hóa, toàn cầu hóa.
B. Lấy phát triển kinh tế làm trọng tâm.
C. Xu thế hợp tác trên lĩnh vực chính trị.
D. Điều chỉnh quan hệ quốc tế.
Mảnh ghép số 3: Sau năm 1991, các nước lớn điều chỉnh quan hệ theo xu
hướng nào sau đây?
A. Tiến hành xung đột để giải quyết mâu thuẫn.
B. Chạy đua vũ trang, cạnh tranh sức mạnh quân sự.
C. Xây dựng quan hệ chiến lược ổn định và cân bằng.
D. Cạnh tranh sức mạnh khoa học – kĩ thuật.
Mảnh ghép số 4: Những yếu tố nào sau đây đã tác động mạnh mẽ đến sự ra
đời của trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay?
A. Liên Xô tan rã, sự phát triển mạnh mẽ của nước Mỹ.
B. Sự phát triển mạnh mẽ của cách mạng khoa học – kĩ thuật, xu thế toàn
cầu hóa.
C. Mỹ trở thành siêu cường duy nhất, xu thế toàn cầu hóa.
D. Sự trỗi dậy của Trung Quốc, sự phục hồi của Nga.
Mảnh ghép số 5: Sau khi Trật tự hai cực I-an-ta sụp đổ, nước nào sau đây
đã cố gắng thực hiện tham vọng thiết lập trật tự thế giới đơn cực?
A. Liên bang Nga.

B. Đức.

C. Nhật Bản.

D. Mỹ

Mảnh ghép số 6: Trật tự thế giới mới được hình thành từ năm 1991 đến nay
được gọi là:
14

A. Trật tự đơn cực.

B. Trật tự đa cực.

C. Trật tự lưỡng cực.

D. Trật tự mở rộng.

Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS vận dụng kiến thức đã học để lần lượt mở các mảnh ghép.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời đại diện 1 – 2 HS lần lượt đọc đáp án đúng.
- GV yêu cầu các HS khác lắng nghe, đọc đáp án khác (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá và chốt đáp án:
Câu hỏi

1

2

3

Đáp án

B

A

C

Câu hỏi

4

5

6

Đáp án

B

D

B

- GV trình chiếu “Mảnh ghép lịch sử”:

15

“Bàn cờ thế giới” – Trật tự thế giới mới
- GV chuyển sang nội dung mới.
Nhiệm vụ 2. Trả lời câu hỏi bài tập - phần Luyện tập SGK tr.89
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, thực hiện nhiệm vụ học tập: Vẽ sơ đồ tư
duy về xu hướng phát triển và sự hình thành của trật tự thế giới mới từ năm
1991 đến nay.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ hoc tập
- HS vận dụng kiến thức đã học và hoàn thành sơ đồ tư duy vào vở.
- GV quan sát, hướng dẫn, hỗ trợ HS (nếu cần thiết).
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
- GV mời đại diện 1 HS lên bảng vẽ sơ đồ tư duy về xu hướng phát triển và
sự hình thành của trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
- GV yêu cầu các HS khác quan sát, bổ sung ý kiến (nếu có).
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
- GV nhận xét, đánh giá và kết luận:

- GV chuyển sang nội dung mới.
D. HOẠT ĐỘNG VẬN DỤNG
16

a. Mục tiêu: Thông qua hoạt động, HS:
- Củng cố kiến thức đã học về Trật tự thế giới mới từ năm 1991 đến nay.
- Liên hệ, vận dụng kiến thức đã học vào cuộc sống.
b. Nội dung: GV yêu cầu HS hoàn thành bài tập phần Vận dụng SGK tr.89.
c. Sản phẩm: Tác động của các xu hướng phát triển của thế giới đối với
Việt Nam.
d. Tổ chức thực hiện:
Bước 1: GV chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV yêu cầu HS làm việc cá nhân, trả lời câu hỏi: Phân tích tác động của
các xu hướng của thế giới đối với Việt Nam.
Bước 2: HS tiếp nhận, thực hiện nhiệm vụ học tập
HS sưu tầm thêm thông tin trên sách, báo, internet để hoàn thành nhiệm vụ.
Bước 3: Báo cáo kết quả hoạt động, thảo luận
HS báo cáo sản phẩm vào tiết học sau.
Bước 4: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
GV nhận xét, đánh giá, kết thúc tiết học.
HƯỚNG DẪN VỀ NHÀ
- Ôn lại kiến thức đã học: xu hướng và sự hình thành trật tự thế giới mới từ
năm 1991 đến nay.
- Làm bài tập Bài 16 – SBT Lịch sử và Địa lí 9 – Cánh diều, phần Lịch sử.
- Đọc và tìm hiểu trước nội dung Bài 17: Liên bang Nga từ năm 1991 đến
nay.

17