Trường TH&THCS Vừ A Dính
Tuần :1
Tiết: 1,2
NS: 1/9/2022
ND: 6/9/2022

Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
Văn bản: PHONG CÁCH HỒ CHÍ MINH
- Lê Anh Trà -

I. MỤC TIÊU CẦN ĐẠT
1. Kiến thức:
+ Nắm một số biểu hiện của phong cách Hồ Chí Minh trong đời sống và trong sinh hoạt.
+ Hiểu ý nghĩa của phong cách Hồ Chí Minh trong việc giữ gìn bản sắc văn hóa dân tộc.
+ Nắm đặc điểm của kiểu bài Nghị luận xã hội qua một số đoạn văn cụ thể.
2. Năng lực
- Năng lực chung: năng lực giao tiếp, năng lực hợp tác, năng lực tự quản bản thân.
- Năng lực chuyên biệt:
+ Đọc hiểu một văn bản nghị luận: bố cục, luận điểm.
+ Viết: rèn luyện thêm cách viết một văn bản nghị luận.
3. Phẩm chất
- Yêu nước, nhân ái (lòng kính yêu, tự hào về Bác, giữ gìn bản sắc văn hóa dt); trách nhiệm, chăm
chỉ (học tập và làm theo tấm gương của Bác).
4. Tích hợp GDANQP:
- Giới thiệu về Bác trong cuộc sống hàng ngày: làm việc, sinh hoạt…
- Học tập phong cách của Bác (tích hợp học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức phong cách Hồ Chí
Minh).
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU:
1. Chuẩn bị của giáo viên:
+ Đọc kĩ SGK, SGV, Bình giảng ngữ văn 9, tài liệu về Bác Hồ ( Tranh ảnh, bài viết).
+ Chân dung tác giả, phiếu học tập.
2. Chuẩn bị của học sinh: Đọc, tìm hiểu tác phẩm, tham khảo bài “Đức tính giản dị của Bác Hồ”,
soạn bài theo gợi ý của SGK.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG MỞ ĐẦU
a. Mục tiêu:
- Tạo tâm thế hứng thú cho HS.
- Kích thích HS phân tích tìm ra được công dụng và sự ảnh hưởng của tác phẩm đối với mình và
mọi người
b. Nội dung: HS theo dõi câu hỏi và suy ngẫm và thực hiện yêu cầu của GV.
c. Sản phẩm: HS suy nghĩ trả lời.
d) Tổ chức thực hiện:
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
GV giới thiệu, yêu cầu HS trả lời câu hỏi:
+ GV giao câu hỏi: GV: Tổ chức cuộc thi "Bác Hồ trong em"
HS thi đọc những bài thơ, câu chuyện ca ngợi lối sống giản dị, thanh cao của Bác
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
+ Nghe câu hỏi và trả lời cá nhân.
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận: GV gọi một số HS trả lời, HS khác nhận xét, bổ sung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định: GV đánh giá kết quả của HS, trên cơ sở đó dẫn dắt HS vào bài học
mới.
GV dẫn dắt vào bài: Hồ Chí Minh không những là nhà yêu nước- nhà cách mạng vĩ đại mà còn là
danh nhân văn hoá thế giới ( UNESCO phong tặng năm 1990). Vẻ đẹp văn hoá chính l v
à nét
nổi bật trong phong cách Hồ Chí Minh. Để giúp các em hiểu được phong cách Hồ Chí Minh được
tạo bởi những yếu tố nào và được biểu hiện cụ thể ở những khía cạnh gì, bài học hôm nay sẽ giúp
các em hiểu được điều đó.
B. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI
* Mục tiêu: Giúp HS chiếm lĩnh kiến thức về tác giả, tác phẩm, nội dung, giá trị nghệ thuật
* Nội dung: tìm hiểu tác giả, hoàn cảnh sáng tác văn bản, nội dung và nghệ thuật của tác phẩm.
* Sản phẩm: hs trả lời câu hỏi, làm được phiếu học tập.

* Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV và HS
Ghi bảng
Nhiệm vụ 1: Hướng dẫn HS tìm hiểu tác giả, tác phẩm
* Mục tiêu: Giúp HS nắm được những nét cơ bản về tác giả, tác phẩm
* Nội dung: Kiến thức về tác giả, tác phẩm.
* Sản phẩm: Câu trả lời
* Tổ chức thực hiện: HS Thực hiện theo sự chuẩn bị ở nhà
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
I. Giới thiệu chung:
Gv chiếu hình ảnh tác giả; chiếu nhiệm vụ
1. Tác giả: Lê Anh Trà
Hs thảo luận nhóm bàn
2. Tác phẩm:
HS theo dõi phần chú thích SGK
- Trích trong "Hồ Chí
? Căn cứ vào phần chữ in nhỏ cuối VB, em cho biết VB này trích Minh và văn hoá Việt
từ đâu? In trong tập nào? Của ai?
Nam"
? Nêu những hiểu biết của em về tác giả?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs trao đổi phần chuẩn bị ở nhà, thống nhất kết quả
Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
HS đại diện báo cáo:
Dự kiến:
1. Tác giả: Lê Anh Trà
2. Tác phẩm:
- Trích trong "Hồ Chí Minh và văn hoá Việt Nam"
Bước 4: Kết luận, nhận định (giáo viên "chốt"):
Gv nhận xét và chuyển ý
Nhiệm vụ 2: Hướng dẫn học sinh đọc – hiểu văn bản.
- Mục tiêu: Giúp HS đọc đúng, đọc hay một văn bản nghệ thuật. Hiểu được vẻ đẹp trong phong
cách văn hóa của Bác Hồ. HS nắm được sự tiếp thu tinh hoa văn hoá nhân loại của Hồ Chí
Minh.
- Nội dung:
+ Đọc – chú thích
+ Phân tích nội dung
+ Chỉ ra được đặc sắc nghệ thuật kết hợp trong văn bản.
- Sản phẩm: hs trả lời được câu hỏi và thực hiện các nội dung cô giáo hướng dẫn
- Tổ chức thực hiện:
Hoạt động 1: Đọc - chú thích
B/ Đọc - hiểu văn bản
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
- Mục tiêu: Giúp học sinh rèn kỹ năng đọc, hiểu được nghĩa của một 1/ Đọc, tìm hiểu từ khó.
số từ khó, chia được bố cục của văn bản.
- Nội dung:
+ Đọc – chú thích
+ Giải thích từ khó: sgk
- Sản phẩm:
+ Học sinh đọc đúng yêu cầu
- Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
1) Theo em với VB này phải đọc như thế nào cho phù hợp với chủ
đề mà tác giả biểu đạt?
2) Nhan đề VB là PCHCM em hiểu nghĩa của từ "phong cách" là
gì?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs đọc nối tiếp
Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
HS đại diện báo cáo:
Dự kiến:
1) Giọng chậm rãi trang trọng, khúc triết, nhấn mạnh những câu thể
hiện chủ đề =>Thể hiện tình cảm yêu quí, trân trọng Bác.
2)Phong cách: ở đây dùng với ý nghĩa là lối sống, cách sinh hoạt,
làm việc, ứng xử,... tạo nên cái riêng của một người nào đó.
GV:Hướng dẫn học sinh tìm hiểu các chú thích trong khác trong
SGK.
Bước 4: Kết luận, nhận định (giáo viên "chốt"):
GV nhận xét và chốt:
Hoạt động 2: Tìm hiểu kết cấu, bố cục
2/Tìm hiểu văn bản
- Mục tiêu: hs nêu được kiểu bài phân chia được bố cục; xác định a. Bố cục: 2 phần.
phương thức biểu đạt.
b. Phương thức biểu đạt:
- Nội dung: Xác định PTBĐ, thể loại, bố cục.
Nghị luận, tự sự, biểu cảm
- Sản phẩm: Hs trả lời PHT
- Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

HS thảo luận nhóm bàn, PHIẾU HỌC TẬP

1) Văn bản thuộc kiểu loại VB nào ?
2) Phương thức biểu đạt của văn bản?
3) Em hãy nêu nội dung nghị luận của tác giả? Xác định bố cục
của văn bản?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs trao đổi thảo luận, làm vào PHT
Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
HS đại diện báo cáo:

Dự kiến:

1) Kiểu loại: Văn bản nhật dụng
2) Phương thức thuyết minh
- Yếu tố nghị luận, tự sự, biểu cảm.
3) Vẻ đẹp trong phong cách HCM.
- 2 luận cứ( 2 phần):
+ Vẻ đẹp trong phong cách văn hoá.

Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
+ Vẻ đẹp trong phong cách sinh hoạt.
Bước 4: Kết luận, nhận định (giáo viên "chốt"):
GV nhận xét và chốt:
- Vb thuộc nhóm chủ đề hội nhập với thế giới và bảo vệ bản sắc văn
hoá dân tộc. Vb mang ý nghĩa cập nhật và ý nghĩa lâu dài. Bởi lẽ
việc học tập, rèn luyện theo p/c HCM là việc làm thiết thực và
thường xuyên của các thế hệ người VN nhất là lớp trẻ.
GV: Bản sắc văn hoá dt kết tinh những giá trị văn hoá tinh thần
mang tính truyền thống của dân tộc. Trong thời kì hội nhập hiện nay,
vấn đề giữ gìn, bảo vệ bản sắc văn hoá dân tộc càng trở nên có ý
nghĩa.
Hoạt động 3: Hướng dẫn học sinh phân tích
c. Phân tích.
- Mục tiêu: Biết được biểu hiện của phong cách Hồ Chí Minh trong
đời sống và trong sinh hoạt.Hiểu ý nghĩa của phong cách Hồ Chí
Minh trong việc giữ gìn bản sắc văn hoá dân tộc.
- Nội dung:
+ Phân tích nội dung
+ Chỉ ra được đặc sắc nghệ thuật kết hợp trong văn bản.
- Sản phẩm:
Hs trả lời được câu hỏi và làm bài tập theo hướng dẫn của gv
- Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
c.1. Sự tiếp thu tinh hoa
- Yêu cầu hs quan sát đoạn mở đầu
văn hóa nhân loại của
Công việc 1:
Hồ Chí Minh:
Thảo luận cặp đôi chia sẻ:
? Tác giả đã khái quát vốn tri thức văn hoá của Bác ntn? ? Bằng
những con đường nào Người có được vốn văn hoá ấy?
Công việc 2:
Hoạt động nhóm: 5 phút- Kĩ thuật mảnh ghép
Nhóm1
Bằng sự hiểu biết của mình em hãy chứng minh: Bác đã đi nhiều
nước, làm nhiều nghề và tiếp xúc với nhiều nền văn hoá? Nhận xét
cách tiếp thu VH của Bác?
Nhóm 2:
Để làm rõ đạo đức phong cách văn hoá của HCM, tác giả đã sử dụng
các phương pháp thuyết minh nào và nghệ thuật gì để làm sáng tỏ
điều mình muốn nói ? Tìm những lời bình luận của t/g ? Nêu tác
dụng việc kết hợp các phương thức biểu đạt đó?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs trao đổi thảo luận thống nhất kết quả
Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
HS đại diện báo cáo:
Dự kiến:
Công việc 1:
- Vốn tri thức văn hoá: Hết sức sâu rộng.
- Vốn tri thức văn hoá có được là do:
+ Đi nhiều, có điều kiện tiếp xúc trực tiếp với VH nhiều nước, DT, từ đông sang tây, khắp các
châu lục.
+ Nói, viết thạo nhiều thứ tiếng. Vì ngôn ngữ là công cụ giao tiếp quan trọng bậc nhất để tìm hiểu
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
và giao lưu văn hoá với các DT trên thế giới.
+ Có ý thức học hỏi toàn diện, sâu sắc đến mức uyên thâm.
+ Học trong công việc, LĐ.
Công việc 2:
Nhóm1
+ Năm 1911 Bác làm phụ bếp trên một chiếc tàu buôn Pháp ->viết báo ở Pháp.
+ Sang Anh quét tuyết
+ Sang Nga tìm CN Mac-Lênin
+ Sang Trung Quốc: tranh thủ sự ủng hộ của đồng minh -> bị Tưởng Giới Thạch bắt.
Hỡi giá rét thành Balê có nhớ
Và sương mù thành Luân Đôn
Giọt mồ hôi Người nhỏ giữa đêm khuya.
Một viên gạch hồng Bác chống lại cả một mùa băng giá.
Cách tiếp thu văn hoá nước ngoài của Bác:
- Tiếp thu một cách có chọn lọc (học tập cái tốt và phê phán cái xấu, giữ vững nền tảng văn hoá
dân tộc)
- Bác không ngừng học hỏi, tìm hiểu đến mức uyên thâm luôn học hỏi có chọn lọc, luôn lấy văn
hoá dân tộc làm nền tảng để tiếp thu văn hoá thế giới =>nhân cách Việt Nam
=> Cách sống, học tập của BH thật đúng đắn, mang tính khoa học cao...
Nhóm 2:
- PP t/m : Liệt kê.
- NT: Kể xen lẫn bình luận một cách tự nhiên: 'Chủ tịch HCM đã tiếp xúc với VH nhiều nước,
nhiều vùng trên t/g ( Kể chuyện)
- Có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dt và nd t/g, văn hoá t/g sâu sắc như chủ
tịch HCM (bình luận)
- Người cũng chịu ảnh hưởng của tất cả các nền văn hoá
(nhận định)
- Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái gốc văn hoá dt
không gì lay chuyển đc ở Người để trở thành một nhân cách rất VN..(bình)
- NT đối lập:Vĩ nhân mà hết sức giản dị, gần gũi
-> Tác dụng: So sánh liệt kê, kết hợp kể, bình luận =>Giúp đoạn văn tăng sức thuyết phục, tạo
cho mọi người niềm tin và có cảm xúc tự hào về văn hoá HCM.
- Gọi đại diện nhóm trả lời, nhóm khác nhận xét, bổ sung, GV đánh giá, chốt ý kiến trên máy
chiếu.
Bước 4: Kết luận, nhận định
Gv nhận xét và chốt
? Từ lời bình luận của tác giả em hiểu gì về tình cảm, tấm lòng * Vốn tri thức văn hoá sâu
của người viết dành cho Bác Hồ ?
rộng:
- Đó là lòng khâm phục, sự ngưỡng vọng về phong cách sống của + Đi nhiều, có điều kiện
Người .
tiếp xúc với VH nhiều
? Qua cách lập luận em hiểu gì về vẻ đẹp trong phong cách văn nước
hoá của Bác ?
+ Nói, viết thạo nhiều thứ
- HS tự bộc lộ
tiếng
- GV: Kết luận.
+ Có ý thức học hỏi toàn
? Em hiểu ntn về sự nhào nặn của 2 nguồn văn hoá quốc tế và dân diện, sâu sắc đến mức
tộc ở Bác?
uyên thâm.
- Đó là sự đan xen, kết hợp, bổ sung, sáng tạo hài hoà 2 nguồn văn + Học trong công việc,
hoá nhân loại và dân tộc trong tri thức văn hoá HCM.
LĐ.
* Tích hợp quốc phòng:
- GV chiếu hình ảnh clip về Bác Hồ trong những năm tháng hoạt -> Nhờ học tập, rèn luyện.
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
động ở nước ngoài.
GV khái quát: Những ảnh hưởng QT đó đã nhào nặn với cái gốc - Tiếp thu có chọn lọc tinh
VHDT không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân hoa văn hoá nước ngoài:
cách rất VN, một lối sống rất bình dị, rất VN, rất phương Đông, + Không chịu ảnh hưởng
nhưng đồng thời rất mới, rất hiện đại. Điều kỳ lạ trong phong cách một cách thụ động.
HCM là sự kết hợp hài hoà những phẩm chất khác nhau nhưng thống + Tiếp thu mọi cái đẹp,
nhất trong con người HCM. Đó là truyền thống và hiện đại; phương hay đồng thời phê phán
đông và phương tây; xưa và nay; DT và QT; vĩ đại và bình dị. Đó là những hạn chế, tiêu cực.
sự kết hợp và thống nhất hài hoà bậc nhất trong l/s DTVN từ xưa + Trên nền tảng VHDT
đến nay. Một mặt, tinh hoa Hồng Lạc đúc nên Người nhưng mặt mà tiếp thu những ảnh
khác tinh hoa nhân loại cũng góp phần làm nên phong cách HCM
hưởng Quốc tế.
+ Đi nhiều nơi, học hỏi, tiếp thu mọi cái hay cái đẹp của nền văn hoá -> Kết hợp giữa kể, bình
thế giới không phải cho riêng mình, HCM đã đấu tranh không mệt luận, so sánh, liệt kê.
mỏi cho độc lập tự do của dân tộc - đó là lẽ sống của Người. Bác đã => Phong cách văn hoá
trở thành người Việt Nam đẹp nhất, tiêu biểu nhất mọi thời đại với của Bác vừa truyền thống
một phong cách văn hoá vừa rất phương đông, vừa rất mới, rất hiện vừa hiện đại.
đại.
* Hoạt động luyện tập
- Mục tiêu:HS vận dụng các kiến thức đã học vào làm bài tập.
- Thời gian: 3 phút
- Phương pháp- KT: động não, vấn đáp, đặt câu hỏi
- Cách tiến hành: GV chuyển giao nhiệm vụ cho HS:
? Từ nội dung em vừa tìm hiểu, hãy cho biết vẻ đẹp trong phong cách của Hồ Chí Minh là gì?
- HS tiếp nhận và thực hiện nhiệm vụ:
+ Dự kiến sản phẩm: Sự kết hợp hài hoà giữa truyền thống văn hoá dân tộc và tinh hoa văn hoá nhân
loại
+ Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá
+ Giáo viên nhận xét, đánh giá
? Vốn tri thức văn hoá nhân loại của chủ tịch HCM sâu rộng như thế nào?
* Hoạt động vận dụng
- Mục tiêu: HS biết vận dụng kiến thức đã học áp dụng vào cuộc sống thực tiễn và mở rộng trong
thực tiễn.
- Thời gian: 4 phút
- Phương pháp-KT: đàm thoại, vấn đáp, đặt câu hỏi
- Cách tiến hành: GV cho HS thực hiện các nhân
? Cảm nhận của em qua vẻ đẹp phong cách văn hoá của chủ tịch HCM?
? Bài học đối với chúng ta trong hội nhập thế giới?
- Học tập BH, chúng ta tiếp thu nhưng cái đẹp, cái hay của văn hoá thế giới đồng thời cần phải biết
phê phán những cái tiêu cực, trái với thuần phong mĩ tục của VN, giữ vững bản sắc văn hoá của dân
tộc mình trong lối sống, cách ứng xử hàng ngày...
? Em học được gì từ phong cách của Bác
- HS có thể trả lời những bài học cụ thể về phong cách : ngôn ngữ giao tiếp, ứng xử, trang phục,
thưởng thức nghệ thuật....
- HS vận dụng kiến thức đã học trình bày miệng trước lớp
- HS nhận xét
- GV: Khái quát nội dung tiết học.
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên
Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
*. Hướng dẫn học bài ở nhà và chuẩn bị cho bài sau:
- Tìm và sưu tầm một số câu thơ, truyện nói về cuộc đời cách mạng và lối sống của Bác. Tìm hiểu
những giá trị nghệ thuật đc sử dụng trong văn bản
- Nêu cảm nhận của em về phong cách văn hoá của Bác - Bài học....
- Chuẩn bị bài: Phần còn lại: Đọc kĩ văn bản, chú ý các từ Hán Việt, yếu tố nghệ thuật sử dụng trong
văn bản -> Vẻ đẹp trong lối sống sinh hoạt của HCM. ý nghĩa của văn bản là gì...
CHUYỂN TIẾT 2
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
1. HOẠT ĐỘNG 1: MỞ ĐẦU
* Mục tiêu: tạo hứng thú, tạo tình huống học tập nhằm huy động kiến thức của học sinh tìm hiểu về
Bác Hồ.
* Nội dung: ảnh ngôi nhà sàn, vườn cây, ao cá... của Bác
* Sản phẩm: cảm nhận của hs
* Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
+ GV chiếu ảnh ngôi nhà sàn, vườn cây, ao cá... của Bác
? Những bức ảnh đó cho em biết điều gì về Bác?
? Em có nhận xét gì về cuộc sống sinh hoạt của Người?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
+ HS quan sát và phát biểu theo sự gợi ý của GV:
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
- Bác sống gần gũi với thiên nhiên, thanh bạch, giản dị
-> Sống thanh cao, giản dị
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV dẫn dắt:
Hồ Chí Minh là vị lãnh tụ kính yêu, là nhà cách mạng vĩ đại, là danh nhân văn hoá thế giới. Cả
cuộc đời Bác là một tấm gương lớn về nhân cách cao đẹp. Bác không chỉ đẹp về phong cách văn hóa
mà còn có lối sống thanh cao, giản dị ntn thì giờ học hôm nay chúng ta tiếp tục tìm hiểu.
2. HOẠT ĐỘNG 2: HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI
* Mục tiêu: Giúp HS chiếm lĩnh kiến thức về tác giả, tác phẩm, nội dung, giá trị nghệ thuật
* Nội dung: tìm hiểu tác giả, hoàn cảnh sáng tác văn bản, nội dung và nghệ thuật của tác phẩm.
* Sản phẩm: hs trả lời câu hỏi, làm được phiếu học tập.

* Tổ chức thực hiện:

Hoạt động của GV và HS
Nội dung
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
c.2. Vẻ đẹp trong lối sống - phong
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN:
cách sinh hoạt của Hồ Chí Minh
1) Em có nhận xét gì về câu văn mở đầu đoạn 2 của Vb?
ý nghĩa của lời bình đó?
2) Để củng cố cho lập luận của mình, tác giả đã đưa ra
hàng loạt dẫn chứng thuyết minh cho phong cách sinh
hoạt của Bác ở những phương diện nào trong đ/s sinh
hoạt?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
HS suy nghĩ trả lời câu hỏi
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
1) Bằng một lời bình "Lần đầu tiên trong lịch sử Việt Nam
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
và có lẽ trên thế giới...của mình" -> Khẳng định vẻ đẹp giản
dị trong lối sống của một vị chủ tịch nước có một không hai
ở VN và trên thế giới.
2) Phong cách sinh hoạt của Bác ở những phương diện: Nơi
ở, trang phục, bữa ăn.
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV: Bằng một lời bình "Lần đầu tiên trong lịch sử Việt
Nam và có lẽ trên thế giới...của mình" -> Khẳng định vẻ
đẹp giản dị trong lối sống của một vị chủ tịch nước có một
không hai ở VN và trên thế giới.
HOẠT ĐỘNG NHÓM BÀN
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
PHIẾU HỌC TẬP

Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9

Tìm các chi tiết thể hiện phong cách sinh hoạt của
Bác ở những phương diện: Nơi ở, trang phục, bữa
ăn.
Phương diện

Nơi ở

Trang phục Bữa ăn
và tư trang

Biểu hiện
Nhận
xét,
đánh giá
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Thảo luận, trao đổi thống nhất
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
Phương
Nơi ở
Trang phục
diện
và tư trang
Biểu hiện
- nhà sàn - Trang phục:
bằng gỗ...
bộ quần áo bà
ba nâu, chiếc
áo trấn thủ,
đôi dép lốp
thô sơ...giản
dị.
- Tư trang:
chiếc va li
con, vài vật
kỉ niệm... ít
ỏi.
Nhận xét, mộc mạc, Hết sức giản
đánh giá
đơn sơ.
dị

Bữa ăn
- Ăn uống:
cá kho, rau
muống luộc,
cà muối...

- Nơi ở và làm việc (nhà sàn bằng
gỗ...) mộc mạc, đơn sơ.
- Trang phục: bộ quần áo bà ba nâu,
chiếc áo trấn thủ, đôi dép lốp thô
sơ...giản dị.
- Ăn uống: cá kho, rau muống luộc,
cà muối... đạm bạc.
- Tư trang: chiếc va li con, vài vật kỉ
niệm... ít ỏi.

Ăn
uống
đạm bạc

Bước 4: Kết luận, nhận định
GV chiếu hình ảnh nhà sàn và bổ sung thêm:
- “ Nhà gác đơn sơ một góc vườn
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Gỗ thường mộc mạc chẳng mùi sơn
Giường mây chiếu cói đơn chăn gối
Tủ nhỏ vừa treo mấy áo sờn.”
-“ Nơi Bác ở sàn mây vách gió,
Sáng nghe chim rừng hót sau nhà.”
HOẠT ĐỘNG CÁ NHÂN
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
? Nhận xét gì về hệ thống dẫn chứng của tác giả khi nói
về lối sống của Bác ?
? Qua đó toát lên vẻ đẹp nào trong lối sống của Bác ?
? Ở lớp 7 chúng ta đã học văn bản nào cũng ca ngợi sự
giản dị của Bác?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
HS suy nghĩ trả lời
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
- Một lối sống đạm bạc, giản dị, trong sáng.
- "Đức tính giản dị của Bác Hồ "
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV : Sự trình bày hệ thống dẫn chứng như trên đã thuyết
phục người đọc. Hơn thế văn bản còn hấp dẫn bởi tác giả đã
kết hợp một cách khá khéo léo việc trình bày dẫn chứng và
nghệ thuật bình luận.
? Có phải Bác không có điều kiện sống sang trọng hơn
không? Hay là cách tự thần thánh hoá làm cho khác đời,
hơn đời ?
- Không phải là lối sống khắc khổ của những con người tự
vui trong cảnh nghèo khó.
- Không phải là cách tự thần thánh hoá, tự làm cho khác
đời, hơn đời.
- Đây là cách sống có văn hoá đã trở thành một quan niệm
thẩm mỹ: Cái đẹp là sự giản dị, tự nhiên.
HOẠT ĐỘNG NHÓM BÀN
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
1) Đoạn cuối văn bản, em hiểu thế nào là cách sống
“không tự thần thánh hoá, khác đời, hơn đời”?
2) Tại sao tác giả lại khẳng định lối sống của Bác có khả
năng đem lại hạnh phúc thanh cao cho tâm hồn và thể
xác?
3) * HS theo dõi đoạn :"Tôi dám chắc "-> hết
? Tác giả đã sử dụng pp thuyết minh nào? Việc tác giả so
sánh, liên hệ cách sống của Bác với các nhà hiền triết
trong lịch sử như Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm đã
nói lên điều gì?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs suy nghĩ trả lời câu hỏi
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9

-> Dẫn chứng tiêu biểu, chọn lọc,
thuyết phục
- Lối sống đạm bạc, giản dị, trong
sáng.

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
1) - Không xem mình nằm ngoài nhân loại như các thánh
nhân siêu phàm. Không tự đề cao mình bởi sự khác mọi
người, hơn mọi người, không đặt mình lên mọi sự thông
thường ở đời.
2) Sự bình dị gắn với thanh cao trong sạch. Tâm hồn không
phải chịu đựng những toan tính vụ lợi -> Tâm hồn đc thanh
cao và hạnh phúc
- Sống thanh bạch, giản dị, thể xác không phải gánh chịu
ham muốn, bệnh tật -> Thể xác đc thanh cao, hạnh phúc.
- Bình luận, so sánh, đối chiếu cách
3) Tác giả đã sử dụng phương pháp so sánh: so sánh cách sống của Bác với lãnh tụ các nước và
sống của Bác với lãnh tụ các nước khác và so sánh với các vị hiền triết xưa.
Nguyễn Trãi, Nguyễn Bỉnh Khiêm - những vị hiền triết
ngày xưa => Đây là cách so sánh hợp lí. Vì: Đây là 3 nhân =>Cách sống giản dị nhưng vô cùng
cách lớn, 3 nhà văn hoá có lối sống thanh cao và giản dị. thanh cao, sang trọng - là cách di
Việc so sánh cho thấy Người rất phương đông, gắn bó sâu dưỡng tinh thần, thể hiện một quan
sắc với vẻ đẹp tinh thần dân tộc.
niệm thẩm mỹ cao đẹp.
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV bình: Những bậc hiền triết xưa khi gặp thời thế nhưng
không thể hành đạo giúp đỡ đời đã từ bỏ công danh tìm đến
c/s ẩn dật nơi núi rừng, bạn cùng hoa cỏ, gió trăng giữ tâm
hồn trong sạch. Nguyễn Trãi xưa về lại Côn Sơn để làm bạn
với suối chảy rì rầm, bàn đá rêu phơi...Nguyễn Bỉnh Khiêm
vui thú điền viên với cảnh sống nơi thôn dã: “Một mai một
cuốc một cần câu”, với cảnh thanh bần “thu ăn măng trúc,
đông ăn giá...tắm ao”. Nhưng Bác không phải là nhà hiền
triết lánh đời mà lối sống của Bác in đậm nét đẹp truyền
thống rất dân tộc nhưng cũng rất hiện đại.
Nhiệm vụ 3: Tổng kết
* Mục tiêu: khái quát lại nội dung và nghệ thuật đặc sắc của văn bản.
* Nội dung: nội dung, nghệ thuật, ý nghĩa
* Sản phẩm: hs khái quát được theo yêu cầu
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
4. Tổng kết:
1) Từ nội dung tìm hiểu trên, em nhận thức được điều gì * Ý nghĩa
về vẻ đẹp trong phong cách sinh hoạt của HCM ?
- Bằng lập luận chặt chẽ, chứng cứ
2) Văn bản đã củng cố thêm cho em những hiểu biết nào xác thực, tác giả cho thấy cốt cách
về Bác?(Văn bản làm nổi bật lên vẻ đẹp trong phong cách HCM trong nhận thức và hành động.
HCM, em hãy khái quát bằng một câu ngắn gọn?)
Từ đó đặt ra vấn đề của thời kì hội
3) Hãy tìm những biện pháp nghệ thuật nổi bật trong văn nhập: tiếp thu tinh hoa văn hóa nhân
bản? (Khái quát những NT đặc sắc trong VB?)
loại, đồng thời phải giữ gìn, phát huy
4)Nêu ý nghĩa của văn bản
bản sắc văn hóa dân tộc.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Ghi nhớ: SGK/ 8
Hs thực hiện trả lời cá nhân
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
2) Vẻ đẹp trong phong cách HCM là vẻ đẹp của một vĩ
nhân hết sức giản dị gần gũi, am hiểu mọi nền văn hoá nhân
loại mà hết sức dân tộc, hết sức Việt Nam.
3)
- Sử dụng ngôn ngữ trang trọng.
- Vận dụng kết hợp các phương thức biểu đạt tự sự, biểu
cảm, lập luận.
- Vận dụng các hình thức so sánh, các biện pháp nghệ thuật
đối lập.
Bước 4: Kết luận, nhận định
- GV: Phong cách Hồ Chí Minh vừa kế thừa truyền thống
dân tộc vừa nâng cao hoà hợp vượt lên trên mọi ham muốn
tầm thường.Phong cách HCM trở thành chuẩn mực đạo đức
của con người Việt Nam: "Sống, chiến đấu và học tập theo
gương Bác Hồ vĩ đại"
- HS đọc ghi nhớ
3. HOẠT ĐỘNG 3: LUYỆN TẬP
* Mục tiêu: Giúp học sinh vận dụng những kiến thức đã học về văn bản để làm bài tập.
* Nội dung: Các bài tập liên quan đến văn bản.
* Sản phẩm: câu trả lời của nhóm học sinh.
* Tổ chức thực hiện:
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:

PHIẾU HỌC TẬP

Đọc đoạn văn sau và trả lời câu hỏi:
“Trong cuộc đời đầy truân chuyên của mình, chủ tịch Hồ Chí Minh đã tiếp xúc với
văn hóa nhiều nước, nhiều vùng trên thế giới, cả phương Đông và phương Tây. Trên những con
tàu vượt trùng dương, Người đã ghé lại nhiều hải cảng, đã thăm các nước châu Phi, châu Á, châu
Mĩ. Người đã sống dài ngày ở Pháp, ở Anh. Người nói và viết thạo nhiều thứ tiếng ngoại quốc:
Pháp, Anh, Hoa, Nga… và Người đã làm nhiều nghề. Có thể nói, ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu
nhiều về các dân tộc và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như chủ tịch Hồ Chí Minh. Đến
đâu Người cũng học hỏi và tìm hiểu văn hóa, nghệ thuật đến một mức khá uyên thâm. Người cũng
chịu ảnh hưởng tất cả các nền văn hóa, đã tiếp thu mọi cái đẹp và cái hay đồng thời với việc phê
phán những tiêu cực… Nhưng điều kì lạ là tất cả những ảnh hưởng quốc tế đó đã nhào nặn với cái
gốc văn hóa không gì lay chuyển được ở Người, để trở thành một nhân cách rất Việt Nam, một lối
sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng đồng thời cũng rất mới, rất hiện đại”.
(“Phong cách Hồ Chí Minh” – Lê Anh Trà – in trong cuốn “Hồ Chí Minh và
văn hóa Việt Nam” - 1990).
1. Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính nào?
2. Đoạn văn sau tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ gì: Trên những con tàu vượt trùng dương,
Người đã ghé lại nhiều hải cảng, đã thăm các nước châu Phi, châu Á, châu Mĩ. Người đã sống dài
ngày ở Pháp, ở Anh. Người nói và viết thạo nhiều thứ tiếng ngoại quốc: Pháp, Anh, Hoa, Nga…
Và Người đã làm rất nhiều nghề.
3. Tìm hai danh từ được sử dụng như tính từ trong câu văn cuối của đoạn và nêu hiệu quả của việc
sử dụng các từ đó?
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
4. Theo quan điểm của tác giả đoạn trích, nét phong cách nổi bật của Hồ Chí Minh là gì?
5. Qua đoạn trích trên, em học tập được những gì từ cách tiếp thu văn hóa các
nước của Bác?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs nhận nhiệm vụ, thảo luận nhóm bàn.
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
Hs thảo luận thống nhất ý kiến, báo báo
* Dự kiến:
Câu1: Đoạn văn trên được viết theo phương thức biểu đạt chính:Tự sự
Câu 2: Đoạn văn tác giả đã sử dụng biện pháp tu từ: liệt kê
Câu 3: Hai danh từ được sử dụng như tính từ trong câu văn cuối của đoạn là: “ Việt Nam”, “ Phương
Đông” nhằm nhấn mạnh tính chất dân tộc và truyền thống trong phong cách Hồ Chí Minh.
Câu 4: Theo quan điểm của tác giả đoạn trích, nét phong cách nổi bật của Hồ Chí Minh là: “Một
nhân cách rất Việt Nam, một lối sống rất bình dị, rất Việt Nam, rất phương Đông, nhưng đồng thời
cũng rất mới, rất hiện đại”
Câu 5: Học tập được cách tiếp thu văn hóa các nước của Bác
- Đến đâu Người cũng học hỏi và tìm hiểu văn hóa, nghệ thuật đến một mức khá uyên thâm.
- Tiếp thu mọi cái đẹp và cái hay đồng thời với việc phê phán những tiêu cực…
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV nhận xét và chốt.
4. HOẠT ĐỘNG 4: VẬN DỤNG
* Mục tiêu: tạo cơ hội cho HS vận dụng những kiến thức, kĩ năng, thể nghiệm giá trị đã được học
vào trong cuộc sống thực tiễn ở gia đình, nhà trường và cộng đồng.
* Nội dung: Bài tập viết đoạn văn.
* Sản phẩm hoạt động: bài viết của học sinh.
* Cách thực hiện :
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
ĐỀ BÀI: Viết đoạn văn nghị luận ngắn (10 -12 câu) theo lối diễn dịch nêu cảm nhận của em về
vẻ đẹp trong phong cách văn hóa của HCM.
+ Gợi ý: Hình thức đoạn văn, đủ số câu (10-12 câu), không mắc lỗi viết văn, lời văn trong sáng,
hành văn mạch lạc.
Nội dung: Đúng PTBĐ nghị luận với câu chủ đề: Vẻ đẹp trong phong cách văn hóa của
HCM. Vẻ đẹp trong phong cách của Bác thể hiện như thế nào? Có ý nghĩa ra sao? Em học tập
được điều gì về Bác.
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
Hs viết vào vở, 1 hs lên bảng viết
Bước 3: Báo cáo, thảo luận.
Mẫu: Học văn bản Phong cách HCM của LAT em vô cùng ngưỡng mộ vẻ đẹp trong phong cách văn
hóa của Người. Quả thật để có được vốn tri thức văn hóa sâu rộng và uyên thâm, Bác đã không
ngừng học tập và rèn luyện. Người đã bôn ba khắc các quốc gia trên thế giới nên có điều kiện tiếp
xúc với văn hóa nhiều nước. Điều quan trong hơn cả Người nói và viết thành thạo nhiều thứ tiếng
bởi đó là công cụ để giao tiếp. Ngoài ra, Bác còn trực tiếp lao động cùng người dân để có kiến thức
thực tiễn...Đúng như tác giả LAT đã viết: Có thể nói ít có vị lãnh tụ nào lại am hiểu nhiều về các dt
và nhân dân thế giới, văn hóa thế giới sâu sắc như CTHCM. Đáng học tập ở Người là mọi sự tiếp
thu đều có sự chọn lọc tinh hoa văn hóa nhân loại, giữ vững bản sắc văn hóa dân tộc và đồng thời
Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023

Trường TH&THCS Vừ A Dính
Kế hoạch bài dạy Ngữ văn 9
phê phán những hạn chế, tiêu cực. Tất cả những điều đó tạo nên một nhân cách rất VN, rất phương
đông nhưng cũng rất mới, rất hiện đại.
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV nhận xét và chốt.
* Hướng dẫn về nhà:
- Đọc bài thơ "Sáng tháng năm" của Tố Hữu.
+ Sưu tầm những bài thơ, câu chuyện viết về lối sống giản dị của Bác Hồ
- Tìm và sưu tầm một số câu nói vô cùng giản dị của Bác nhưng đã trở thành châm ngôn, là chân lý
của cả dân tộc và thời đại.
- Chuẩn bị bài cho tiết sau: Phương châm hội thoại
+ Ôn các kiến thức đã học ở lớp 8: Hội thoại, hành động nói, vai xã hội

Giáo viên: Nguyễn Công Kiên

Năm học: 2022-2023