Ngày soạn: 11/11/2023
Ngày dạy: 15/11/2023.

Tiết PPCT: 21
§2 . ĐƯỜNG KÍNH VÀ DÂY CỦA ĐƯỜNG TRÒN

I.MỤC TIÊU:
1.Kiến thức:
- HS hiểu được đường kính là dây lớn nhất trong các dây của đường tròn, hiểu được 2 định lý về đường kính
vuông góc với dây và đường kính đi qua trung điểm của 1 dây không đi qua tâm.
- HS biết vận dụng các định lý để chứng minh đường kính đi qua trung điểm của 1 dây ,đường kính vuông
góc với dây
2. Năng lực
- Năng lực chung:


Năng lực tự chủ và tự học trong tìm tòi khám phá.



Năng lực giao tiếp và hợp tác trong trình bày, thảo luận và làm việc nhóm



Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo trong thực hành, vận dụng.

Năng lực riêng:


Tư duy và lập luận toán học: tư duy trực quan về trung điểm đoạn thẳng, hai đường thẳng vuông góc;
lập luận toán học để chứng mính các định lí.



Sử dụng công cụ, phương tiện học toán: Sử dụng được thước kẻ, compa.

3. Phẩm chất



Có ý thức học tập, ý thức tìm tòi, khám phá và sáng tạo, có ý thức làm việc nhóm.
Chăm chỉ tích cực xây dựng bài, có trách nhiệm, chủ động chiếm lĩnh kiến thức theo sự hướng dẫn của
GV.

II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1 - GV: Sgk, Sgv, các dạng toán,…
2 - HS : Xem trước bài; chuẩn bị các dụng cụ học tập; SGK, SBT Toán.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. HOẠT ĐỘNG KHỞI ĐỘNG (MỞ ĐẦU) (3p)
a) Mục đích: Nhắc lại kiến thức cũ về dây cung và bán kính của đường tròn.
b) Nội dung: HS lắng nghe trả lời câu hỏi của GV
c) Sản phẩm: HS nhớ lại kiến thức để trả lời câu hỏi GV đưa ra.
d) Tổ chức thực hiện:
GV: Hãy chỉ ra đường kính và dây của hình tròn tâm
O có trong hình vẽ?
* Trả lời : Đường kính AB
Dây CD không đi qua tâm, dây AB đi qua tâm

C
A

O

D

C
A
B
O

B

Gv đặt vấn đề : Trong đường tròn, dây lớn nhất là dây như thế nào? đường kính dây và có mối liên hệ gì ?
Chúng ta sẽ tìm hiểu bài học hôm nay.
B. HÌNH THÀNH KIẾN THỨC MỚI
Hoạt động 1: Tìm hiểu về so sánh độ dài của đường kính và dây (10p)
a) Mục đích: Hs so sánh được độ dài của đường kính và dây
b) Nội dung: HS đã đọc bài ở nhà, quan sát SGK, trả lời câu hỏi để tìm hiểu nội dung kiến thức theo yêu cầu
của GV.
c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức (ĐL1)
d) Tổ chức thực hiện:
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
- GV yêu cầu hs đọc đề bài toán
- GV: Trình chiếu lại chứng minh bài toán (đã cm trong SGK).
Từ CM, GV đặt vấn đề: Vậy thì dây AB lớn nhất khi nào?
HS: đọc định lí 1.tr:103 (sgk), GV cho HS trả lời VD1:
Chän tõ thÝch hîp (b»ng, nhá h¬n, nhá h¬n hoÆc b»ng, lín h¬n, lín h¬n hoÆc b»ng, lµ đường kÝnh, kh«ng
lµ đường kÝnh ) ®iÒn vµo chç trèng:
Trong một đường tròn:
+ D©y lu«n …............................. ®ường kÝnh
+ D©y lín nhÊt ………….
- Bước 2: Thực hiện nhiệm ụ:
+ HS: Trả lời các câu hỏi của GV
+ GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận: HS báo cáo kết quả, các HS khác nhận xét, bổ sung cho nhau.
- Bước 4: Kết luận, nhận định: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vu của HS, GV chốt lại kiến thức.
Hoạt động 2: Tìm hiểu về định lí thuận: đường kính vuông góc với dây thì đi qua trung điểm của dây.
(10p)
a) Mục đích: Hs hiểu được ĐL2.
b) Nội dung: HS quan sát SGK, hoàn thành các nhiệm vụ để tìm hiểu nội dung kiến thức theo yêu cầu của
GV.
c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức (ĐL 2)
d) Tổ chức thực hiện:
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
GV trình chiếu đường tròn (O;R); đường kính AB  với dây CD tại I.
?Em hãy so sánh độ dài IC và ID?
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:

+ HS: Trả lời các câu hỏi của GV
+ GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
+ HS báo cáo kết quả: ?1: IC=ID. Các HS khác nhận xét, bổ sung.
- Bước 4: Kết luận, nhận định: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vu của HS
Từ câu trả lời của HS, GV đưa ra định lí 2
Hoạt động 3: Tìm hiểu về định lí đảo: đường kính đi qua trung điểm của dây không đi qua tâm thì
vuông góc với dây đó. (10p)
a) Mục đích: Hs hiểu được ĐL3.
b) Nội dung: HS quan sát SGK, hoàn thành các nhiệm vụ để tìm hiểu nội dung kiến thức theo yêu cầu của
GV.
c) Sản phẩm: HS hoàn thành tìm hiểu kiến thức (ĐL 3)
d) Tổ chức thực hiện:
- Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ:
Từ ĐL 2, GV đặt vấn đề ngược lại: đường kính đi qua trung điểm của một dây thì có vuông góc với dây ấy
hay không?
?1. Trong các hình dưới đây, hình vẽ nào chứng tỏ đường kính AB đi qua trung điểm của dây CD nhưng lại
không vuông góc với dây ấy.
Từ đó, GV cho HS xét mệnh đề đảo trong hai trường hợp: CD là dây đi qua tâm, CD là dây không đi qua tâm.
GV hỏi: Trong trường hợp nào thì mệnh đề đảo đúng? GV cho học sinh suy ra ĐL3
- Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
+ HS: Trả lời các câu hỏi của GV
+ GV: Theo dõi, hướng dẫn, giúp đỡ HS thực hiện nhiệm vụ
- Bước 3: Báo cáo, thảo luận:
+ HS báo cáo kết quả: ?1: Hình 2
+ Mệnh đề đảo đúng trong trường hợp: CD là dây không đi qua tâm.
+ Các HS khác nhận xét, bổ sung cho nhau.
- Bước 4: Kết luận, nhận định: Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vu của HS
Từ câu trả lời của HS, GV chốt lại kiến thức
C. HOẠT DỘNG LUYỆN TẬP, VẬN DỤNG (12p)
a) Mục đích: Hs áp dụng được các kiến thức vừa học để giải một số bài tập cụ thể.
b) Nội dung: Cho HS hoàn thành các bài tập :
Ví dụ 2: Phát biểu nào sau đây là đúng?
A. Trong một đường tròn, đường kính không phải là dây lớn nhất.

B. Đường kính vuông góc với một dây thì đi qua trung điểm của dây ấy.
C. Đường kính đi qua trung điểm của một dây đi qua tâm thì vuông góc với dây ấy.
VD 3: Cho hình vẽ biết AM = MB.

O
A

a) Chứng minh OM  AB

M

B

b) Tính độ dài dây AB, biết OA = 13cm, OM = 5cm.

c) Sản phẩm: HS hoàn thành các bài tập
VD2 : ĐÁN ÁN B
VD3 :
d) Tổ chức thực hiện:
GV : Cho HS thời gian suy nghĩ VD2 là 2 phút, GV gọi HS trả lời.
GV hướng dẫn HS thực hiện VD3, cho HS làm việc theo nhóm 4 HS trong vòng 4 phút.
HD câu a) + AB là dây………………..
+ OM nằm trên ………….....
+ MA = MB (gt)
Suy ra OM……AB (định lý 3)
HS hoàn thành chứng minh dựa vào câu trả lời các câu hỏi sau :
1) Dây AB có đi qua tâm không?
2) OM có nằm trên đường kính không?
HS : Hoạt động nhóm và đại diện nhóm trả lời
* Hướng dẫn về nhà
- Học thuộc và hiểu kĩ các ĐL.
- Làm các BT: 10(SGK), 18 (SBT)
- Chuẩn bị bài mới
* RÚT KINH NGHIỆM :
……………………………………………………………………………………………………