ĐỊA LÝ ĐỊA PHƯƠNG
Bài 41. ĐỊA LÝ TỈNH BẮC KẠN
A/ Mục tiêu bài học.
* Mục tiêu chung.
- Giúp các em có những kiến thức cơ bản khái quát về thiên nhiên, con người và các hoạt động kính tế-xã hội diễn ra trên địa phương mình.
- Các em sẽ có khả năng nhận biết, phân tích một số hiện tượng địa lý ở ngay nơi mình sống
- Có thêm những hiểu biết về thiên nhiên xung quanh mình.
- Thấy được nhiệm vụ của việc khai thác phải đi đôi với bảo vệ tài nguyên môi trường.
- Từ những kiến thức nói trên các em có thể vận dụng vào lao động sx tại địa phương mình.
* Mục tiêu cụ thể từng bài.
- Bài 41.
+ Nắm được những đặc điểm về Vị trí địa lý, giới hạn lãnh thổ và phân chia hành chính
+ Điều kiện tự nhiên và tài nguyên thiên nhiên.
- Bài 42.
Nắm được các đặc ddiemr dân cư, dân số, hoạt động về kinh tế, văn hóa…
- Bài 43.
Các em thực hành về MQH giữa các thành phần tự nhiên nói trên. Phân tích biểu đồ cơ cấu KT…

Tỉnh Bắc Kạn có diện tích 4857,21 km2,nằm ở trung tâm nội địa vùng Đông Bắc Bắc Bộ Việt Nam;
- Phía bắc giáp các huyện Bảo Lạc, Nguyên Bình, Thạch An tỉnh Cao Bằng;
- Phía đông giáp các huyện Tràng Định, Bình Gia tỉnh Lạng Sơn;
- Phía nam giáp các huyện Võ Nhai, Phú Lương, Định Hoá tỉnh Thái Nguyên;
- Phía tây giáp 3 huyện: Nà Hang, Chiêm Hoá và Yên Sơn của tỉnh Tuyên Quang.
Như vậy Bắc Kạn hoàn toàn nằm trong vành đai nhiệt đới khu vực gió mùa Đông Nam Á, gần chí tuyến bắc hơn xích đạo. Ở vị trí này, Bắc Kạn có sự phân hoá khí hậu theo mùa rõ rệt (về nhiệt độ, lượng mưa, độ dài ngày và đêm giữa 2 mùa).Lãnh thổ Bắc Kạn lại nằm kẹp giữa 2 hệ thống núi cánh cung miền Đông Bắc nên chịu ảnh hướng mạnh của khí hậu lục địa châu Á, nhất là thời tiết lạnh về mùa đông, đồng thời hạn chế ảnh hưởng mưa bão hàng năm về mùa hạ.
H. Nêu ý nghĩa của vị trí nói trên? (GT, KT XH..)

- Bắc Kạn được tái lập năm 1997. Bắc Kạn có 7 đơn vị hành chính: Thị xã Bắc Kạn, huyện Bạch Thông, Ba Bể, Ngân sơn, Na Rì, Chợ Đồn. Chợ Mới.
- Đến năm 2003 BK có thêm huyện Pác Nặm
- Vậy ngày nay BK có 8 ĐV hành chính.

H. Nêu những dạng địa hình chính của tỉnh BK?
Địa hình tỉnh BK bị chi phối bởi những dãy núi cánh cung lồi về phía đông, bao gồm những “nếp lồi” và “nếp lõm” xen kẽ nhau.
H. Nêu đặc điểm chính của địa hình?(56)
ĐH tỉnh BK là địa hình miền núi cao, cao hơn các tỉnh xung quanh và bị chi phối bởi các mạch núi cánh cung kéo dài từ B-N ở 2 phía tây và đông của tỉnh.
H. Trong CT học địa lý 8,9 em biết tỉnh ta có những cánh cung nào?
a/ cánh cung Ngân Sơn nối liền 1 dải chạy suốt từ Nặm Quét (Cao Bằng) dọc theo phía đông tỉnh BK đến Lang Hít (phía Bắc T.Nguyên) uốn thình hình cánh cung rõ rệt.
Hướng chính là hướng B-N.
- Đây là CC đống vai trò quan trọng trong địa hình Vì:
+ Là dãy núi chia nước giữa các sông chảy sang phía đông và đông bắc như sông Na Rì, S Bắc Giang (chảy sang TQ) với các sông chảy xuống đồng bằng Bắc bộ như: S. Câu, S. Phố Đáy, S. Năng..
+ CC N Sơn còn là ranh giới khí hậu quan trọng.
- Đá hình thành CCNS chủ yếu là đá phiến, sét kết màu đen hoặc sám, sẫm, đa vôi, cát kết thạch anh…
- Dãy có nhiều đỉnh núi cao như: Đỉnh Cốc Xô(Na Rì) 1131m, đỉnh Phja Khau 1061m, Khau Xiểm 1147m, Pu Len 1046m, Khau con, Phja Ngần, Khuổi Còn.. trên 1000m
b/ Cánh cung Sông Gâm.
- Kéo dài dọc theo phía tây của tỉnh. Cấu tạo chủ yếu = đá phiến thạch anh, đá vôi, có lớp dày là đá kết tinh rất cổ.
- Có nhiều đỉnh núi cao thấp khác nhau, có đỉnh trên 1000m, đặc điểm; đỉnh tương đối bằng, sườn tương đối thoải, thỉnh thoảng lại gặp những dãy núi đá vôi(ĐH Casttơ)
- Ở CC SG có nhiều dãy có đỉnh trên 100m như dayc Phja Boóc (dãy núi cứu quốc) giáp 3 huyên BB, BT, CĐ;