NôngQuốcChấn
I.TÌM HIỂU CHUNG:
1.Tácgiả: NôngQuốcChấn (1923 – 2002)
Tênkhaisinh: NôngVănQuỳnh
- Quê: NgânSơn – BắcCạn.
-Sớmthamgiacáchmạngvàtrưởngthànhtrongkhángchiến.
2. Sựnghiệp
-Tácphẩmchính:
+ Tiếng ca ngườiViệtBắc (1959)
+ Đèogió (1968)
+ Suốivàbiển (1984)
+ MộtsốtậpthơbằngtiếngTày.
Thơônggiảndị, tựnhiên, giàuhìnhảnhmangđặctrưngcủangườimiềnnúi.
3. Bàithơ “Dọnvềlàng”
-Hoàncảnhsángtác (1950):
ViếtvềquêhươngtácgiảvàonhữngnămkhángchiếnchốngPhápđầyđauthươngmàanhdũng.
*Giátrịtácphẩm:
_ Mộttrongmộttrămbàithơ hay nhấtthếkỷ XX. ĐoạtgiảinhìtạiĐạihộiliênhoan TNSV thếgiớitạiĐức.
II. Đọc – hiểuvănbản
*Mạchcảmxúc
-Niềmvuikhi Cao – Bắc – Lạngđượcgiảiphóng.
-Nỗibuồntủi, xótxa, cămgiậntrướcsựtànphácủaquânxâmlược.
-Trởlạicảmxúchânhoan, vuisướngkhiquêhươngđượcsốngthanhbình.
a.Chủđề
Nỗithốngkhổcủanhândânđượcdiễnđạtrấtcụthểbằngnhữngtừ
ngữ, hìnhảnhgầngũivớiđờisốngsinhhoạtcủangườidântộcmiềnnúi.
b1. NỗithốngkhổcủanhândânvàtộiáccủagiặcPhap:
*Từngữ, hìnhảnh
Mấynăm:thờigiankéodài
Quêntết… quênrằm …
Chạyhếtnúikhe,cayđắng…
Lánsụp; nátcửa; vắtbám
Mẹđịuemchạy; con saulưngtaydắtbà; vaiđầytaynải…
Cuộcsốngyênấmbịđảolộn, nhàcửa tan hoang, giađình li tán, cơcực.
* Tộiáccủagiặc:
- Lánđốttrơtrụi, súngnổ, Tâylùng.
- Áoquầnbịvơvét.
- Cha bịbắt, bịđánhchết.
- Chôncất cha
Bằngkhăncủamẹ.
Liệmbằngáocủa con
- Máuđầytay, nướctraønđầymặt…
*- Khắcsâumốithùvớiquânxâmlược.
- Thểhiệnđượcsựnhậnthứctỉnhtáocủangườidântrướcâmmưuhiểmđộccủakẻthù.
- Biếtnénđauthươngmàvượtlênnỗikhổcủachínhmình.
“Màysẽchết!ThằnggiặcPháp hung tàn
Bămxươngthịtmàytaomớihả”
=>Mốithùđếquốckhắcsâutronglòngnhưmộtlờithềtạcvàođánúi.
b2. Niềmvuicủanhândânkhiquêhươngđượcgiảiphóng:
*Hìnhảnh, từngữ
Cườivang
Xuốnglàng
Ngườinóicỏ lay
Ô tôkêuvangđườngcái
Ríuríttiếngcười con trẻ…
Mậtđộđộngtừdàyđặcdiễntả
xúccảmmừngvui, hânhoan
khiquêhươngđãtrởlạicuộc
sốngthanhbình.
“Mẹ! Cao – Lạnghoàntoàngiảiphóng”
“Đuổihếtnóđi con sẽvềtrôngmẹ”
LêigäithÓhiÖnniÒmvui; lêihøahÑn.
* Hìnhtượngngườimẹgợinhiềusuyngẫm.
->Ngườimẹthânyêutrongtâmthứctácgiả.
->Ngườimẹquêhươngtrong ý nghĩatựthâncủatácphẩm.
=>Vớingônngữmộcmạc, lốithơgiảndị, ý thơchânthực, tácgiảđãdiễntảniềmvuivớiđủcungbậc, ở cácđốitượng, vuinhấtlàniềmvuicủanhânvậttrữtình.
b3. Màusắcdântộc qua cáchsửdụnghìnhảnh, từngữ
- H×nh ¸nh so s¸nh:
Ngườinhưkiến; súngnhưcủi
NgườinóicỏlaytrongrừngrậmHổ…đếnđẻ con trongvườnchuối
=>CôthÓ, gÇngòi
=>c¸chnãicña ®ångbµod©ntéc
- Từngữ: hàngđàn; quêntếtthánggiêng, quênrằmthángbảy; mày; tao…
=>Cáchdiễntảnỗiđaucũngnhưniềmvuisướngcủatácgiảsinhđộnggiàuhìnhảnhmàrấtcụthểthuầnphác, hồnnhiênnhưchínhtâmhồncủangườidânmiềnnúi.
3. TængkÕt:
N«ngQuècChÊn
Nhµ th¬ tiªubiÓucñath¬ ca ®ångbµoc¸cd©ntécthiÓusè.
Th¬ «ng ch©nthùc, h×nh ¶nhsinh ®énggÇngòivíisinh ho¹t còngnht©mhånngêimiÒnnói.
- Bµith¬ DänvÒlµng
Miªu t¶ ch©nthùcsinh ®éngvÒnçikhæcñanh©nd©n.
Tèc¸otéi ¸c tµn b¹o cu¶ thùcd©nPh¸p.