BÀI HỌC STEM 9.1. CHẾ TẠO MÁY CHIẾU PHIM MINI
THÔNG TIN VỀ BÀI HỌC
Lớp: 8

Thời lượng: 2 tiết

Thời điểm tổ chức: Khi học nội dung: Môn KHTN (Ánh sáng – Thấu kính)
I. Yêu cầu cần đạt (của bài học)
Môn học

Yêu cầu cần đạt
– Thực hiện thí nghiệm chứng tỏ được khi truyền từ môi trường này

Khoa học
tự nhiên

sang môi trường khác, tia sáng có thể bị khúc xạ (bị lệch khỏi phương
truyền ban đầu).
– Vận dụng kiến thức về sự truyền ánh sáng, màu sắc ánh sáng, giải
thích được một số hiện tượng đơn giản thường gặp trong thực tế.
– Giải quyết được một số vấn đề thực tiễn gắn với việc tính diện tích

Toán

xung quanh, thể tích của hình trụ, hình nón, hình cầu (ví dụ: tính thể tích
hoặc diện tích xung quanh của một số đồ vật quen thuộc có dạng hình
trụ, hình nón, hình cầu,...).

II. Đồ dùng dạy học
1. Chuẩn bị của giáo viên
- Màn hình, máy chiếu.
- Các phiếu học tập và phiếu đánh giá.
- Dụng cụ, nguyên vật liệu liên quan chủ đề…
Giáo viên chuẩn bị một số học liệu sau:
STT

Thiết bị/ Học liệu

Số lượng

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Hình ảnh minh họa

1

Máy chiếu và các phụ kiện

1 cái

2

Màn chiếu

1 cái

3

Bút lông bảng xanh, đỏ, đen

1 cây/màu

4

Bảng trắng

1 cái

2. Chuẩn bị của học sinh:
- Sách giáo khoa, vở bài tập….
- Mỗi nhóm học sinh (5 - 6 hs/nhóm) chuẩn bị những vật dụng sau:
Chuẩn bị
STT

1

Thiết bị/ Học liệu

Băng keo trong

Số
lượng/nhóm

1 cuộn/nhóm

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Hình ảnh minh họa

2

Kéo

1 cây/nhóm

3

Giấy carton

1 tấm/ nhóm

4

Ống nước và co

2 bộ/ nhóm

9

Thấu kính hội tụ

1 cái/ nhóm

Tấm vải trắng

1 tấm nhỏ
15cmx20cm/
nhóm

10

Ngoài những vật dụng trên, sau khi nghiên cứu kiến thức nền và thảo luận
nhóm, mỗi nhóm sẽ tự chuẩn bị những dụng cụ, nguyên vật liệu cần thiết, phù hợp để
chế tạo sản phẩm do GV yêu cầu.
III. Các hoạt động dạy học chủ yếu
https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

1. Hoạt động 1. Xác định vấn đề thiết kế, chế tạo
Bước 1. Khởi động và giao nhiệm vụ
Hãy xem một video ngắn về phim Harry Potter và cho biết:
https://www.youtube.com/watch?v=0Dj2kq5Neus

1) Giữa xem truyện và xem phim Harry Potter, em thích xem cái nào hơn?
2) nếu chế tạo được một máy chiếu phim, em có thể chế tạo máy chiếu phim để có thể
xem phim Harry Potter trên điện thoại di động ở nhà được không?
3) Mỗi nhóm hãy chế tạo một máy chiếu phim có thể xem các phim trên điện thoại di
động.
2. Hoạt động 2: Nghiên cứu kiến thức nền; đề xuất giải pháp thiết kế
Bước 2. Nghiên cứu kiến thức nền
- GV phát Phiếu học tập (các câu hỏi liên quan kiến thức nền) cho các nhóm
và Phiếu thiết kế.
Câu 1. Mắt ta nhận biết ánh sáng khi nào? Cho ví dụ. Ta nhìn thấy một vật khi nào?
Mắt ta nhận biết được ánh sáng khi có ánh sáng truyền vào mắt ta.
Ví dụ:
+ Ban đêm, đứng trong phòng đóng kín cửa, mở mắt, bật đèn.
https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

+ Ban ngày, đứng ngoài trời, mở mắt.
Ta nhìn thấy một vật khi có ánh sáng từ vật đó truyền tới ta.
Câu 2. Nguồn sáng và vật sáng là gì? Cho ví dụ. Vật đen là gì?
Nguồn sáng là vật tự nó phát ra ánh sáng
Ví dụ: Ánh sáng Mặt Trời, bóng đèn điện, ngọn nến đang cháy, ….

Vật sáng gồm nguồn sáng và những vật hắt lại ánh sáng chiếu vào nó.
Ví dụ: Mặt trăng (hắt lại ánh sáng của mặt Trời), con ngươi,...
+ Vật đen là vật không tự nó phát ra ánh sáng cũng như hắt lại ánh sáng chiếu tới nó.
+ Ta có thể nhận biết vật đen vì nó được đặt cạnh những vật sáng khác.
Câu 3. Thấu kính hội tụ là gì? Hình ảnh trên điện thoại di động coi như vật sáng đặt
trước thấu kính hội tụ sẽ cho ảnh như thế nào?
Thấu kính hội tụ là thấu kính có màu trong suốt, với phần rìa mỏng hơn phần giữa.
Chúng thường được giới hạn bởi hai mặt cầu hoặc một mặt phẳng và một mặt cầu.
Hình ảnh trên điện thoại di động coi như vật sáng đặt trước thấu kính hội tụ sẽ cho ảnh
thật ngược chiều lớn hơn vật.

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

B'
?
A'

O
F'

A
F
B

Theo hình trên ta có:
Tam giác vuông ABO đồng dạng với tam giác vuông A'B'O cho ta:

Câu 4. GV cho HS quan sát máy chiếu phim từ điện thoại di động (ĐTDĐ) như hình
dưới và hỏi:
Hãy kể các bộ phận chính để tạo ra mô hình “máy chiếu phim mini từ điện thoại di
động”?

Vẽ hình máy chiếu phim đó.
HS tìm hiểu và thảo luận nhóm để chế tạo sản phẩm.
Bước 3. Đề xuất giải pháp thiết kế
- Mỗi HS tự vẽ bản thiết kế sản phẩm rồi đề xuất vật liệu phù hợp để chế tạo.
- Mỗi HS trình bày bản thiết kế sản phẩm của mình trước nhóm, các HS trong nhóm
cùng thảo luận rồi thống nhất lựa chọn một bản thiết kế của nhóm mình tốt nhất từ kiểu
dáng đến vật liệu chế tạo.
3. Hoạt động 3: Lựa chọn giải pháp thiết kế
https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Bước 4. Trình bày, thảo luận, lựa chọn giải pháp thiết kế
- Trình bày: Mỗi HS trong nhóm trình bày kiến thức nền và bản thiết kế máy
chiếu phim mini của mình.
- Thảo luận, lựa chọn giải pháp: Mỗi nhóm thảo luận để lựa chọn kiến thức nền
và bản vẽ máy chiếu phim mini tốt nhất.
4. Hoạt động 4: Chế tạo mẫu; thử nghiệm, đánh giá
Bước 5. Chế tạo mẫu
- Mỗi nhóm HS phân công nhiệm vụ để chế tạo máy chiếu phim mini đáp ứng các
tiêu chí.
Bước 6. Thử nghiệm, đánh giá
- GV phát Phiếu thử nghiệm mini (đáp ứng các tiêu chí)
- Mỗi nhóm HS thử nghiệm, đánh giá và điều chỉnh mini dựa trên các tiêu chí.
5. Hoạt động 5: Chia sẻ, thảo luận; điều chỉnh.
Bước 7. Chia sẻ, thảo luận
- Mỗi nhóm HS trình bày và giới thiệu mini, quá trình làm việc của nhóm để tìm
hiểu kiến thức nền và chế tạo mini theo các tiêu chí.
- Các nhóm thảo luận, đóng góp ý kiến.
Bước 8. Điều chỉnh.
- Mỗi nhóm ghi nhận kiến thức nền điều chỉnh mini theo các ý kiến đã được GV
tổng kết.
IV. Phụ lục
1) Phiếu đánh giá sản phẩm
TIÊU CHÍ

MỨC ĐỘ
TỐT

ĐẠT

CHƯA
ĐẠT

+ Máy chiếu phim mini có đầy đủ các bộ
phận: Buồng tối, thấu kính, màn hình, điện
https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

thoại làm nguồn chiếu.
+ Máy chiếu phim mini sử dụng được trong
thực tế được.
+ Chai chứa dung dịch nước muối sinh lý
được thiết kế có tính thẩm mĩ, bền chắc, dễ
sử dụng và có tính sáng tạo cao.
2) Phiếu đánh giá phẩm chất và năng lực các thành viên trong mỗi nhóm
PHIẾU ĐÁNH GIÁ PHẨM CHẤT VÀ NĂNG LỰC
Nhóm: ……….
Họ và tên HS: …………………………………………….
1) ………………..
2) ………………..
3) ………………..
4) ………………..
5) ………………..
6) ……………….
Phẩm chất, năng lực
Phẩm chất: Yêu nước, nhân ái, chăm chỉ, trung thực,
trách nhiệm.
Năng lực cốt lõi: Tự chủ và tự học, giao tiếp và hợp
tác, giải quyết vấn đề và sang tạo.
Năng lực chung: Tìm hiểu tự nhiên và xã hội, công
nghệ, thẩm mỹ, thể chất, tính toán, tin học, ngôn ngữ.
Năng lực đặc thù (bộ môn): ….

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Đạt

Chưa đạt

3) Trả lời các câu hỏi của Hoạt động 2 (Khám phá kiến thức nền)
Câu 1. Mắt ta nhận biết ánh sáng khi nào? Cho ví dụ. Ta nhìn thấy một vật khi
nào?
Mắt ta nhận biết được ánh sáng khi có ánh sáng truyền vào mắt ta.
Ví dụ:
+ Ban đêm, đứng trong phòng đóng kín cửa, mở mắt, bật đèn.
+ Ban ngày, đứng ngoài trời, mở mắt.
Ta nhìn thấy một vật khi có ánh sáng từ vật đó truyền tới ta.
Câu 2. Nguồn sáng và vật sáng là gì? Cho ví dụ. Vật đen là gì?
Nguồn sáng là vật tự nó phát ra ánh sáng
Ví dụ: Ánh sáng Mặt Trời, bóng đèn điện, ngọn nến đang cháy, ….

Vật sáng gồm nguồn sáng và những vật hắt lại ánh sáng chiếu vào nó.
Ví dụ: Mặt trăng (hắt lại ánh sáng của mặt Trời), con ngươi,...
+ Vật đen là vật không tự nó phát ra ánh sáng cũng như hắt lại ánh sáng chiếu tới
nó.
+ Ta có thể nhận biết vật đen vì nó được đặt cạnh những vật sáng khác.
Câu 3. Thấu kính hội tụ là gì? Hình ảnh trên điện thoại di động coi như vật sáng
đặt trước thấu kính hội tụ sẽ cho ảnh như thế nào?
Thấu kính hội tụ là thấu kính có màu trong suốt, với phần rìa mỏng hơn
phần giữa. Chúng thường được giới hạn bởi hai mặt cầu hoặc một mặt
phẳng và một mặt cầu.
https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Hình ảnh trên điện thoại di động coi như vật sáng đặt trước thấu kính hội tụ sẽ
cho ảnh thật ngược chiều lớn hơn vật.

B'
?
A'

O
F'

A
F
B

Theo hình trên ta có:
Tam giác vuông ABO đồng dạng với tam giác vuông A'B'O cho ta:

Câu 4. Em hãy nêu cấu tạo và các bước để chế tạo máy chiếu phim. Vẽ hình
máy chiếu phim đó.
HS tìm hiểu và thảo luận nhóm để chế tạo sản phẩm.

4) Gợi ý sản phẩm
HÌNH ẢNH

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

HƯỚNG DẪN

- Chọn một hộp giấy carton hình hộp chữ nhật
Eke chữ L

làm buồng chiếu có quy cách:
7 cm x 14 cm x 27 cm để chứa điện thoại di
động (máy chiếu);
- Làm một eke chữ L quy cách: 4 cm x5 cm
x14 cm để đặt điện thoại di động vào. Eke L có
thể di chuyển dọc theo chiều dài của buồng tối.
- Lắp eke chữ L quy cách cm: 4x5x14 vào hộp
theo hình

- Dùng dao rọc giấy khoét một lỗ tròn;
- Chọn thấu kính hội tụ có tiêu cự f = 10 cm;
- Lắp TKHT bên trong lỗ tròn đã khoét.

- Dùng bìa carton quy cách cm: 19 cm x 25 cm
làm màn hình (bao bên ngoài bằng giấy
trắng).
- Lắp màn hình và buồng chiếu trên 1 giá đỡ
tạo thành sản phẩm hoàn chỉnh.

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794

Sử dụng:
Bước 1: Dùng đtdđ tải phim từ youtube.
Bước 2: Đặt đtdđ vào eke L, di chuyển eke L
sao cho ảnh phim trên màn chiếu rõ nét.
Lưu ý:
1. Phòng chiếu phải tối.
2. Tải phim từ YouTube.
3. Đtdđ phải đặt ngược

https://hoatieu.vn/tai-lieu/ke-hoach-bai-day-khau-trang-cua-em-lop-2-219794