Ngày soạn: 04/9/2024
Ngày giảng: 9A1…./9/2024
9A2…./9/2024
CHƯƠNG 1. THẾ GIỚI TỪ NĂM 1918 ĐẾN NĂM 1945
Tiết 1: BÀI 1. NƯỚC NGA VÀ LIÊN XÔ TỪ NĂM 1918 ĐẾN NĂM 1945
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC
1. Kiến thức:
- Những nét chính về nước Nga trước khi Liên Xô được thành lập.
- Những thành tựu và chỉ ra được những hạn chế của công cuộc xây dựng chủ
nghĩa xã hội ở Liên Xô.
2. Năng lực:
- Năng lực chung:
+ Năng lực tự chủ và tự học thông qua việc tự lực thực hiên các nhiệm vụ được
giao trên lớp và ở nhà.
+ Năng lực giao tiếp và hợp tác qua hoạt động thảo luận nhoám hoặc cặp đôi trong
các nhiệm vụ học tập.
- Năng lực đặc thù:
+ Năng lực tìm hiểu lịch sử: quan sát tranh, ảnh, lược đồ; khai thác và sử dụng
được thông tin tư liệu để tìm hiểu về mước Nga Xô viết từ 1918 đến 1945.
+ Năng lực nhận thức và tư duy lịch sử: biết sử dụng tranh, ảnh, tư liệu, bảng số
liệu kết hợp đọc thông tin trong sách giáo khoa để nêu những nét chính về nước
Nga trước khi Liên Xô được thành lập; Trình bày được những thành tựu và chỉ ra
được những hạn chế của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô.
+ Năng lực vận dụng kiến thức, kĩ năng đã học để viết đoạn văn ngắn giới thiệu về
thành tựu ấn tượng nhất trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô.
3. Phẩm chất:
- Bài học góp phần bồi dưỡng ý thức khâm phục và tự hào về những thành tựu mà
Liên Xô đạt được trong công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội; từ đó nhận thức
được sức mạnh và tính ưu việt, đồng thời tránh ngộ nhận, phủ nhận quá khứ lịch
sử và những thành tựu vĩ đạo mà nhân dân Liên Xô đã lao động quên mình để đạt
được trong giai đoạn này.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Thiết bị: Máy tính, máy chiếu
2. Học liệu:
Lược đồ nước Nga Xô viết chống thù trong, giặc ngoài (1918 – 1920).
https://www.youtube.com/watch?v=nkdukjVLef8
Phiếu học tập, tranh ảnh lịch sử có liên quan đến bài học
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
A. Hoạt động khởi động
a. Mục tiêu: Kết nối những điều HS đã biết với những điều HS chưa biết, tạo tâm
thế hứng khởi, kích thích sự tò mò, mong muốn tìm hiểu nội dung bài học mới.

b. Nội dung: Cho HS quan sát hình ảnh nhà máy thủy điện Hòa Bình (Việt Nam) công trình được nhà nước Liên Xô giúp đỡ, xây dựng. Từ đó liên hệ đến tình hình
Liên Xô trong những ngày đầu sau cách mạng tháng 10 Nga. Nhân dân Liên Xô
từng bước tháo gỡ những khó khăn.
c. Sản phẩm: câu trả lời của HS
d. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ: GV cho HS quan sát hình ảnh và trả lời câu hỏi:
Đây là công trình thủy điện nào? Hãy chia sẻ những hiểu biết của em về công
trình thủy điện đó? (năm xây dựng, Xây dựng trên dòng sông nào? Công suất thiết
kế, tên nước giúp đỡ xây dựng…)
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ:
HS suy nghĩ và trả lời theo hiểu biết, hoặc có thể sử dụng điện thoại để tra thông
tin trên google.
Bước 3: Báo cáo thảo luận:
- GV gọi 2 – 3 HS lần lượt đưa ra câu trả lời, các HS khác lắng nghe, nhận xét và
bổ sung (nếu có)
- HS chia sẻ những thông tin hiểu biết có thể đúng hoặc sai.
Bước 4: Kết luận, nhận định
GV nhận xét phần trình bày của HS. GV không chốt đúng sai mà chỉ định hướng
vào bài học mới:
Công trình nhà máy thủy điện Hòa Bình- thành tựu của xây dựng XHCN ở Việt
Nam - công trình này Việt Nam được người ảnh cả - Liên Xô viện trợ kinh phí, hỗ
trợ công tác vận hành. Và trở thành công trình thủy điện lớn nhất cả nước thời
điểm đó.
Để giúp đỡ được Việt Nam cũng như các nước XHCN giai đoạn sau này thì - Liên
Xô- Người anh cả của XHCN trong những ngày đầu sau cách mạng tháng 10 Nga
thành công đã phải đối mặt với rất nhiều khó khăn, thử thách. Vậy những ngày
đầu Liên Xô xây dựng XHCN đã gặp phải những khó khăn gì và từng bước vượt
qua khó khăn ra sao? Chúng ta cùng tìm hiểu bài hôm nay.
B. Hoạt động hình thành kiến thức
Hoạt động 1. Tìm hiểu về nước Nga Xô viết từ năm 1918 đến năm 1922
a. Mục tiêu: HS nêu được những nét chính về tình hình nước Nga Xô viết trước
khi Liên Xô được thành lập.
b. Nội dung: GV sử dụng kĩ thuật Think- pair-share (Suy nghĩ-ghép cặp-chia sẻ)
để tìm hiểu về tình hình nước Nga xô viết từ năm 1918-1922.
c. Sản phẩm: HS chia sẻ, lựa chọn bằng 1 trong các hình thức: sơ đồ tư duy, bảng
biểu, hình vẽ, vi deo…
d. Tổ chức thực hiện
Bước 1: Chuyển giao nhiệm vụ
Nhiệm vụ 1:
GV yêu cầu HS thực hiện nhiệm vụ cặp đôi bằng kĩ thuật: Think- pair-share
(Suy nghĩ-ghép cặp-chia sẻ)
Câu hỏi: Nêu những nét chính về tình hình nước Nga Xô Viết từ năm 1918-1922
(khó khăn, biện pháp, kết quả).

Nhiệm vụ 2: Nâng cao- mở rộng:
1. Dựa vào lược đồ 1.2 hãy chỉ ra: Sau Cm tháng mười năm 1917 nước Nga xô
viết gặp phải những khó khăn nào về thù trong giặc ngoài?
2. Nêu hiểu biết của em về chính sách cộng sản thời chiến, chính sách kinh tế mới
Nep?
3. Tại sao lại có 2 chính sách khác nhau? So sánh chính sách cộng sản thời chiến
và chính sách kinh tế mới (Nep).
4. Theo em đường lối đổi mới về quan hệ sản xuất mà đại hội toàn quốc lần thứ VI
của Đảng cộng sản Việt Nam đã đề ra có điểm gì giống với NEP?
5. Vì sao nhân dân Xô viết bảo vệ được thành quả của Cách mạng tháng Mười?
Bước 2: Thực hiện nhiệm vụ
HS suy nghĩ cá nhân, sau đó ghép cặp thảo luận thực hiện yêu cầu.
HS lựa chọn 1 trong cách hình thức gợi ý để báo cáo sản phẩm.
* Sản phẩm dự kiến
Nhiệm vụ 1: (Ghi bảng)
Khó khăn

Biện pháp

Kết quả

- Chiến tranh phá hủy
nền kinh tế nước Nga.
- Sau Cm tháng mười
năm 1917, quân đội
14 đế quốc (Anh,
Pháp,
Mỹ, Nhật Bản,…) đã
câu kết với các thế
lực phản cách mạng
trong nước mở cuộc
tấn công vào nước
Nga xô viết.

Năm 1919, thực hiện Kiểm soát được các ngành
“chính sách cộng sản thời kinh tế then chốt
chiến”
Cuối năm 1920, Hồng
quân đã đánh tan giặc
ngoại xâm và nội phản, bảo
vệ
chính quyền cách
mạng.

Nhà nước Xô viết đã xoá
bỏ những bất công trong
xã hội, thực hiện quyền tự
do dân chủ, quyền tự quyết
của các dân tộc

Tháng 3 – 1921, Đảng
Bôn-sê-vích quyết định
thực hiện Chính sách kinh
tế mới (NEP) do Lê-nin
đề xướng.

Nước Nga Xô viết đã từng
bước vượt qua khủng
hoảng, phục hồi kinh tế và
đời sống nhân dân được cải
thiện

Nhiệm vụ 2:
1. HS dựa vào lược đồ hình 1.2 xác định
2.Từ năm 1919, Nhà nước Xô viết đã thực hiện Chính sách cộng sản thời chiến
(quốc hữu hoá toàn bộ các xí nghiệp, trưng thu lương thực thừa của nông dân, thi
hành chế độ lao động bắt buộc,…) và kiểm soát được các ngành kinh tế then chốt.

Chính sách kinh tế mới (NEP). Nội dung cơ bản là bãi bỏ trưng thu lương thực
thừa và thay thế bằng chính sách thu thuế lương thực, thực hiện tự do buôn bán,
cho phép tư nhân được mở các xí nghiệp nhỏ, khuyến khích tư bản nước ngoài đầu
tư kinh doanh ở Nga,…
3. Do hoàn cảnh tại hai thời điểm khác nhau nên có hai chính sách khác nhau thay
đổi cho phù hợp với tình hình thực tại, giúp Liên Xô từng bước vượt qua khó khăn.

4. Những bài học của NEP có ý nghĩa phổ biến với các nước XHCN trong thời kì
quá độ, trong đó có Việt Nam.
Thực chất của đường lối đổi mới về quan hệ sản xuất mà Đảng ta đề ra ở Việt Nam
năm 1986 cũng giống như NEP của Nga đề ra năm 1921.
5. Nhờ sự ủng hộ của nhân dân, lòng yêu nước được phát huy mạnh mẽ để bảo vệ
chế độ mới, Hồng quân chiến đấu dũng cảm để bảo vệ Tổ quốc, các chính sách của
Đảng Bôn-sê-vích phù hợp đã đem lại nhiều kết quả tích cực.
Bước 3: Báo cáo, thảo luận
Các cặp lựa chọn hình thức báo cáo sản phẩm.
Bước 4: Kết luận, chốt kiến thức:
GV nhận xét và chốt kiến thức, những phần HS đã làm tốt GV chốt để HS ghi bài,
những phần HS chưa trình bày được thì GV bổ sung và nhấn mạnh thêm.
Hoạng động 2. Tìm hiểu về Liên Xô từ năm 1922 đến năm 1945
Hoạt động của thầy và trò
Sản phẩm dự kiến
Hoạt động 2: Liên Xô từ năm 1922 đến
năm 1945
2. Liên Xô từ năm 1922 đến năm
a, Mục tiêu: Học sinh nêu được những 1945
thành tựu và hạn chế của công cuộc xây
dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô
b, Tổ chức thực hiện:
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập
HS xem video

https://www.youtube.com/watch?
v=nkdukjVLef8
HS theo dõi thông tin phần 2 (SGK trang
8,9)
GV chia lớp thành 4 nhóm và giao nhiệm
vụ học tập
Nhiệm vụ 1: Hoàn thành Phiếu học tập
PHIẾU HỌC TẬP
Lĩnh vực
Thành tựu
Chính trị
Kinh tế
Xã hội, văn
hoá, giáo dục
Nhiệm vụ 2: Nêu một số hạn chế của
công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở
Liên Xô (trước năm 1941).
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập
- Nhiệm vụ 1: Học sinh thảo luận, hoàn
thành Phiếu học tập
- Nhiệm vụ 2: Học sinh thảo luận, tìm ra
hạn chế của công cuộc xây dựng chủ
nghĩa xã hội ở Liên Xô (trước năm 1941).
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
- Nhiệm vụ 1: GV gọi các nhóm HS trình
bày Phiếu học tập đã hoàn thành và gọi * Thành tựu
thành viên nhóm khác góp ý, bổ sung.
Lĩnh vực

Thành tựu tiêu biểu
- Thành lập Liên bang
Chính trị
Cộng hòa xã hội chủ
nghĩa Xô viết.
- Năm 1937, Liên Xô
đã trở thành cường
quốc công nghiệp đứng
đầu châu Âu và thứ 2
Kinh tế
thế giới (sau Mĩ).
- Công cuộc tập thể hoá
nông nghiệp hoàn thành
với quy mô sản xuất
lớn.
Xã hội, văn- Các giai cấp bóc lột bị
hóa, giáo dục xoá bỏ, chỉ còn lại hai
giai cấp lao động là
công nhân và nông dân
tập thể, cùng tầng lớp
trí thức xã hội chủ

nghĩa.
- Xoá được nạn mù
chữ, xây dựng hệ thống
giáo dục thống nhất,
hoàn thành phổ cập
Trung học cơ sở ở các
thành phố.
- Đạt nhiều thành tựu
trên các lĩnh vực khoa
học tự nhiên, khoa học
xã hội, văn học-nghệ
thuật…

* Hạn chế:
- Nhiệm vụ 2: GV gọi các nhóm HS trình - Nóng vội, thiếu dân chủ trong quá
bày Phiếu học tập đã hoàn thành và gọi trình tập thể hoá nông nghiệp;
thành viên nhóm khác góp ý, bổ sung.
- Chưa chú trọng đúng mức đến việc
nâng cao đời sống nhân dân,..
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện
nhiệm vụ học tập
GV tổ chức cho HS đánh giá sản phẩm
học tập của các nhóm theo Bảng Tiêu chí
sau:
TIÊU CHÍ ĐÁNH GIÁ SẢN PHẨM
Tiêu chí
Điểm
Nội
dung

Chấm
điểm

Nêu được đầy đủ thành tựu tiêu biểu và
5 điểm
hạn chế trong công cuộc xây dựng chủ (thiếu 1 ý trừ
nghĩa xã hội ở Liên Xô (trước năm 1941).
0,5 điểm)
Bố cục mạch lạc, lô-gic
1 điểm
Hình
Đúng, đủ tên các thành tựu, hạn chế
1 điểm
thức
Có sử dụng hình ảnh minh hoạ
1 điểm
Báo cáo Trình bày rõ ràng, tự tin
1 điểm
Trả lời được các câu hỏi mở rộng, nâng
1 điểm
cao của GV hoặc các bạn đưa ra.
GV mở rộng:
HS quan sát Hình 1.4. V.I. Lê-nin – người sáng lập Nhà nước Xô viết
? Giới thiêu sự hiểu biết về Lê-nin
Vơ-la-đi-mia I-lich Lê-nin (Vladimir Ilyich Lenin) là một lãnh tụ của phong
trào cách mạng vô sản Nga, là người phát triển học thuyết của Các Mác

và Phriđơrich Ăngghen. Ông là người sáng lập ra Quốc tế Cộng sản; đồng thời
lãnh đạo nhân dân Nga tiến hành Cách mạng tháng Mười Nga, thành lập ra Nhà
nước công nông đầu tiên trên thế giới do Đảng của giai cấp vô sản lãnh đạo
(7/11/1917). Ông là trong 100 người có ảnh hưởng nhất đến toàn thế giới.
C. Hoạt động Luyện tập
a. Mục tiêu: HS tổng hợp lại kiến thức đã học để khái quát lại những thành tựu và
hạn chế của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô.
b. Tổ chức thực hiện
- Nhiệm vụ 1: GV tổ chức cho HS chơi trò chơi “ Trạm xe buýt” (MC)
Luật chơi: Trả lời các câu hỏi do tài xế xe buýt đặt ra, nếu trả lời đúng bạn sẽ
được lên xe, nếu trả lời sai bạn vui lòng chờ chuyến sau.
- Nhiệm vụ 2: Yêu cầu HS vẽ Sơ đồ tư duy khái quát lại những thành tựu và hạn
chế của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô. (có thể làm ở nhà, giờ
sau GV thu bài, chấm điểm)
D. Hoạt động Vận dụng
a. Mục tiêu: HS vận dụng được kiến thức, kĩ năng đã học để viết đoạn văn ngắn
giới thiệu về một thành tựu của công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô
(1925 – 1941) mà em ấn tượng nhất.
b. Tổ chức thực hiện
Bước 1. Chuyển giao nhiệm vụ học tập
GV yêu cầu HS làm việc cá nhân ở nhà thực hiện nhiệm vụ: Tìm hiểu thông tin
trên sách, báo và internet, viết đoạn văn ngắn giới thiệu về một thành tựu của
công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội ở Liên Xô (1925 – 1941) mà em ấn tượng
nhất.
Bước 2. Thực hiện nhiệm vụ học tập
HS sưu tầm sách, báo và internet để viết bài văn.
Bước 3. Báo cáo, thảo luận
GV tổ chức cho HS báo cáo kết quả vào tiết sau hoặc thu bài chấm điểm ĐGTX
Bước 4. Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ học tập
GV nhận xét về việc hoàn thành nhiệm vụ của HS và đánh giá sản phẩm.
Đông Bắc, ngày tháng 9 năm 2024
Kí duyệt của tổ chuyên môn
Tổ trưởng

Bùi Văn Thuận