Trường THCS Nguyễn Bỉnh Khiêm
Tổ: KHTN - CN

Họ và tên giáo viên: Nguyễn Khắc Triệu

Ngày soạn: 14.1.2024
Tuần 19,20 gồm 3 tiết 19,20,21
BÀI 7. MỘT SỐ PHƯƠNG PHÁP GIA CÔNG CƠ KHÍ BẰNG TAY
I. MỤC TIÊU BÀI HỌC: Sau bài học này học sinh phải:
1. Kiến thức
- Trình bày được một số phương pháp và quy trình một số phương pháp gia
công cơ khí bằng tay bằng tay.
- Thực hiện một số phương pháp gia công vật liệu bằng dụng cụ cầm tay.
2. Năng lực
2.1. Năng lực công nghệ
- Nhận thức công nghệ: Nhận biết được một số phương pháp và quy trình một
số phương pháp gia công cơ khí bằng tay bằng tay.
- Sử dụng công nghệ: Thực hiện một số phương pháp gia công vật liệu bằng
dụng cụ cầm tay.
- Giao tiếp công nghệ: Biết sử dụng một số thuật ngữ về một số phương pháp
gia công cơ khí bằng tay.
- Đánh giá công nghệ: Đánh giá, nhận xét các bước trong quy trình một số
phương pháp gia công cơ khí bằng tay bằng tay.
2.2. Năng lực chung
- Năng lực tự chủ, tự học.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: Biết sử dụng thông tin để trình bày, thảo luận
các vấn đề liên quan đến một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay, lắng nghe và
phản hồi tích cực trong quá trình hoạt động nhóm
- Năng lực giải quyết vấn đề: Giải quyết được các tình huống đặt ra liên quan
đến một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay.
3. Phẩm chất
- Chăm chỉ: Có ý thức vận dụng kiến thức về một số phương pháp gia công cơ
khí bằng tay đã học vào thực tiễn cuộc sống.
- Trách nhiệm: Tích cực trong các hoạt động. Có ý thức trách nhiệm thực hiện
an toàn lao động trong khi thực hiện một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay
bằng tay.
II. THIẾT BỊ DẠY HỌC VÀ HỌC LIỆU
1. Chuẩn bị của giáo viên
- Giấy A4. Phiếu học tập. Ảnh, power point.
2. Chuẩn bị của HS
- Dụng cụ học tập phục vụ cho quá trình hoạt động nhóm
- Học bài cũ. Đọc trước bài mới.
III. TIẾN TRÌNH DẠY HỌC
Hoạt động 1: Giới thiệu bài mới
a.Mục tiêu: Khơi gợi nhu cầu tìm hiểu về một số phương pháp gia công cơ khí bằng
tay
b. Nội dung: HS trả lời câu hỏi
Quan sát cánh cổng, hàng rào trong Hình 7.1 và cho biết chúng được gia công bằng
những phương pháp nào?

c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm.
Các phương pháp gia công: cưa, đục, dũa.
d. Tổ chức hoạt động
Chuyển giao nhiệm vụ
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi
trên trong thời gian 1 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS.
GV chốt lại kiến thức.
GV vào bài mới: Có những phương pháp gia công cơ khí bằng tay nào? Để thực hiện
các phương pháp gia công cơ khí bằng tay thì cần theo quy trình nào? Để tìm hiểu nội
dung trên thì chúng ta vào bài hôm nay.
HS định hình nhiệm vụ học tập.
Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới
Hoạt động 2.1. Tìm hiểu khái niệm cưa và các bộ phận của cưa
a.Mục tiêu: Nhận biết được khái niệm cưa. Nhận biết được các bộ phận của cưa
b. Nội dung: Dụng cụ
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm.
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
I.Cắt kim loại bằng cưa tay
GV đưa ra câu hỏi
Cắt kim loại bằng cưa tay là
1.Nêu khái niệm cưa
phương pháp gia công
2. Quan sát Hình 7.2 và gọi tên các bộ phận của cưa
nguội dùng cưa tay để cắt
tay.
các tấm kim loại dày, phôi
kim loại tròn, dạng định
hình..thành những đoạn có
chiều dài mong muốn.

1.Dụng cụ
Cưa tay gồm các bộ phận
- Khung cưa
- Lưỡi cưa
- Tay nắm
- Chốt lắp cưa
- Đai ốc căng lưỡi cưa
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm
cặp bàn, trả lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận
xét và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
1.Cắt kim loại bằng cưa tay là phương pháp gia công
nguội dùng cưa tay để cắt các tấm kim loại dày, phôi
kim loại tròn, dạng định hình..thành những đoạn có
chiều dài mong muốn.
2. Các bộ phận của cưa
1. Khung cưa
2. Lưỡi cưa
3. Tay nắm
4. Chốt lắp cưa
5. Đai ốc căng lưỡi cưa
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.2: Tìm hiểu tư thế đứng và cách cầm cưa
a.Mục tiêu: Trình bày được tư thế và cách cầm cưa
b. Nội dung: Tư thế và cách cầm cưa
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV đưa ra câu hỏi
1.Khi muốn cưa gỗ hoặc kim loại, có thể sử dụng cùng
một loại cưa được không? Vì sao?
2. Dựa vào Hình 7.3, hãy mô tả cách cầm cưa và tư thế
đứng cưa.

Nội dung cần đạt
2.Cách cầm cưa và tư thế
đứng cưa
- Tay thuận cầm tay nắm,
tay còn lại cầm đầu kia
khung cưa, người đúng
thẳng, hai chân hợp với
nhau thành một góc
khoảng 750.

GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp
bàn và trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến
hành thảo luận nhóm cặp bàn và trả lời câu hỏi.
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận
xét và bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
1.Không thể dùng cưa gỗ để cưa sắt được vì lưỡi cưa gỗ
có răng cưa lớn hơn và thưa hơn so với cưa sắt. Nên khi
sử dụng cưa gỗ để cưa sắt sẽ làm cho răng cưa dễ bị uốn
méo hoặc gãy. Do đó, ta cần phải sử dụng cưa sắt, nó có
lưỡi cưa làm bằng loại thép tốt, răng cưa nhỏ.
2. Tay thuận cầm tay nắm, tay còn lại cầm đầu kia
khung cưa, người đúng thẳng, hai chân hợp với nhau
thành một góc khoảng 750.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.3: Tìm hiểu quy trình thực hiện các thao tác cắt kim loại bằng cưa tay
a.Mục tiêu: Trình bày được quy trình cưa
b. Nội dung: Quy trình thực hiện các thao tác cắt kim loại bằng cưa tay
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm câu trả lời câu hỏi.
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
3.Quy trình thực hiện các thao
GV yêu cầu HS:
tác cắt kim loại bằng cưa tay
Dựa và Hình 7.4. Hãy cho biết:
Bước 1. Lấy dấu
1.Chiều răng của lưỡi cưa được lắp như thế nào
Dùng mũi vạch dấu và thước
trong khung cưa?
để đánh dấu vị trí cần cắt lên
2. Trong hai động tác đẩy cưa và kéo cưa thì động
phôi.

tác nào thực hiện cắt kim loại?
Bước 2. Kiểm tra lưỡi cưa
3. Nêu quy trình cắt kim loại bằng cưa tay.
Kiểm tra lưỡi cưa được lắp
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm đúng chiều cắt (ngược hướng
và hoàn thành trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
với tay nắm) và còn sắc.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Bước 3. Kẹp phôi
Thực hiện nhiệm vụ
Kẹp chặt phôi trên ê tô, vị trí
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến vạch dấu cách mặt bên của ê tô
hành thảo luận nhóm và trả lời được câu hỏi
khoảng 20-30 mm.
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
Bước 4. Thao tác cưa
Báo cáo, thảo luận
Dùng tay thuận đẩy cưa đi với
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác
tốc độ từ từ theo phương nằm
nhận xét và bổ sung.
ngang, tay còn lại vừa ấn vừa
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ đẩy đầu cưa, đồng thời mắt
sung.
nhìn theo đường vạch dấu dễ
1.Khi lắp lưỡi cưa phải lắp để răng cưa ngược
điều khiển lưỡi cưa đi chính
hướng với tay nắm.
xác. Khi kéo cưa về, tay thuận
2. Động tác đẩy cưa thực hiện cắt kim loại.
kéo cưa về với tốc độ nhanh
3. Bước 1. Lấy dấu
hơn lúc đẩy, tay còn lại không
Dùng mũi vạch dấu và thước để đánh dấu vị trí cần ấn.
cắt lên phôi.
Trong suốt quá trình cưa phải
Bước 2. Kiểm tra lưỡi cưa
giữ cho khung của luôn ở vị trí
Kiểm tra lưỡi cưa được lắp đúng chiều cắt (ngược
thăng bằng, ổn định, không
hướng với tay nắm) và còn sắc.
nghiêng ngả, quá trình đẩy cưa
Bước 3. Kẹp phôi
đi và kéo cưa về phải nhịp
Kẹp chặt phôi trên ê tô, vị trí vạch dấu cách mặt bên nhàng.
của ê tô khoảng 20-30 mm.
Bước 4. Thao tác cưa
Dùng tay thuận đẩy cưa đi với tốc độ từ từ theo
phương nằm ngang, tay còn lại vừa ấn vừa đẩy đầu
cưa, đồng thời mắt nhìn theo đường vạch dấu dễ
điều khiển lưỡi cưa đi chính xác. Khi kéo cưa về,
tay thuận kéo cưa về với tốc độ nhanh hơn lúc đẩy,
tay còn lại không ấn.
Trong suốt quá trình cưa phải giữ cho khung của
luôn ở vị trí thăng bằng, ổn định, không nghiêng
ngả, quá trình đẩy cưa đi và kéo cưa về phải nhịp
nhàng.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến
thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.4. Tìm hiểu an toàn lao động khi cưa
a.Mục tiêu: Trình bày được biện pháp thực hiện an toàn lao động khi cưa
b. Nội dung: An toàn lao động khi cưa
c. Sản phẩm: Câu trả lời của HS
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt

Chuyển giao nhiệm vụ

4.An toàn lao động
GV đưa ra câu hỏi
khi cưa
Trong quá trình cưa kim loại có thể xảy ra những tai nạn như
- Mặc trang phục
thế nào? Làm thế nào để phòng tránh?
bảo hộ lao động
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn,
như mặc quần áo
trả lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
bảo hộ, đeo găng
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
tay..
Thực hiện nhiệm vụ
- Khi cưa gần đứt
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
phải đẩy cưa nhẹ
Báo cáo, thảo luận
hơn và đỡ vật để
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ không rơi vào chân.
sung.
- Không dùng tay
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
để gạt phoi, tránh
Những tai nạn xảy ra khi cưa kim loại:
phoi làm đứt tay.
 Mạt cưa rơi vào mắt.
 Vật cưa rơi vào chân.
 Cưa vào bản thân.
Cách phòng tránh:
- Mặc trang phục bảo hộ lao động như mặc quần áo bảo hộ, đeo
găng tay..
- Khi cưa gần đứt phải đẩy cưa nhẹ hơn và đỡ vật để không rơi
vào chân.
- Không dùng tay để gạt phoi, tránh phoi làm đứt tay.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV gọi 1-2 HS đọc phần em có biết.
1-2HS đọc. HS khác nghe và ghi nhớ.
Hoạt động 2.5. Tìm hiểu khái niệm đục và dụng cụ đục
a.Mục tiêu: Nhận biết được khái niệm đục. Nêu được dụng cụ đục.
b. Nội dung: Dụng cụ
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm.
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
II.Đục kim loại
GV đưa ra câu hỏi
Đục là phương
1. Để đục được kim loại thì tiến hành như thế nào?
pháp gia công
2. Dụng cụ nào thực hiện công việc đục ở Hình 7.6?
nguội dùng búa và
đục để bóc đi 1 lớp
kim loại trên bề
mặt chi tiêt cần gia
công.
1.Dụng cụ
- Búa: Sử dụng
đầu búa vuông
hoặc đầu búa tròn
có trọng lượng

3. Kể tên các loại búa và đục mà em quan sát được ở Hình 7.7.

GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả
lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
1. Đục là phương pháp gia công nguội dùng búa và đục để bóc
đi 1 lớp kim loại trên bề mặt chi tiêt cần gia công.
2.Dụng cụ thực hiện công việc đục là búa và đục.
3. a) Búa đầu vuông
b) Búa đầu tròn
c) Đục đầu bằng
d) Đục đầu nhọn
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.6: Tìm hiểu tư thế đứng và cách cầm búa, đục
a.Mục tiêu: Trình bày được tư thế và cách cầm đục, búa.
b. Nội dung: Cách cầm búa, đục và tư thế đức đục
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV đưa ra câu hỏi
1.Mô tả cách cầm đục và cách cầm búa ở Hình 7.8.

2. Mô tả vị trí và tư thế đứng của một người thợ khi đục ở

khác nhau tùy theo
công việc.
- Đục: sử dụng đục
đầu bằng, đục đầu
nhọn.

Nội dung cần đạt
2. Cách cầm búa,
đục và tư thế đứng
đục
- Tay thuận cầm
búa, cách đuôi cán
búa một khoảng từ
20 - 30 mm.
- Tay còn lại cầm
đục, cách đuôi cán
đục một khoảng từ
20 - 30 mm.
- Người đứng thẳng,

Hình 7.9.

GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn
và trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến hành thảo
luận nhóm cặp bàn và trả lời câu hỏi.
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và
bổ sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
1. Tay thuận cầm búa, cách đuôi cán búa một khoảng từ 20 30 mm.
Tay còn lại cầm đục, cách đuôi cán đục một khoảng từ 20 - 30
mm.
2. Người đứng thẳng, chân thuận hợp với trục ngang của ê tô
một góc 750 và hợp với chân còn lại một góc khoảng 750.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.7: Tìm hiểu quy trình đục
a.Mục tiêu: Trình bày được quy trình thực hiện các thao tác đục
b. Nội dung: Quy trình thực hiện các thao tác đục .
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm câu trả lời câu hỏi.
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV yêu cầu HS
Dựa vào Hình 7.10 em hãy cho biết:
1. Phôi được kẹp như thế nào trên ê tô?
2. Nêu quy trình đục kim loại.
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm và hoàn
thành trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến hành thảo

chân thuận hợp với
trục ngang của ê tô
một góc 750 và hợp
với chân còn lại một
góc khoảng 750.

Nội dung cần đạt
3.Quy trình thực
hiện các thao tác
đục
Bước 1. Lấy dấu
Dùng mũi vạch dấu
lấy dấu đường đục
hoặc chiều sâu phải
đục trên phôi.
Bước 2. Kẹp phôi
Kẹp chặt phôi trên ê

luận nhóm và trả lời được câu hỏi
tô, mặt trên của phôi
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
cao hơn mặt ê tô
Báo cáo, thảo luận
khoảng 10 mm.
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và
Bước 3. Thao tác
bổ sung.
đục
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
Đặt lưỡi đục hợp với
Quy trình đục
mặt phẳng cần đục
1. Phôi được kẹp chặt trên ê tô, mặt trên của phôi cao hơn mặt một góc khoảng 30°.
ê tô khoảng 10 mm.
Đánh búa nhẹ nhàng
2. Quy trình đục kim loại:
bằng cánh tay kết
Bước 1. Lấy dấu
hợp với cổ tay cho
Dùng mũi vạch dấu lấy dấu đường đục hoặc chiều sâu phải
lưỡi đục ăn vào
đục trên phôi.
phôi. Tiếp tục đánh
Bước 2. Kẹp phôi
búa mạnh và đều
Kẹp chặt phôi trên ê tô, mặt trên của phôi cao hơn mặt ê tô
cho đến khi đục hết
khoảng 10 mm.
lớp kim loại.
Bước 3. Thao tác đục
Mắt luôn nhìn theo
Đặt lưỡi đục hợp với mặt phẳng cần đục một góc khoảng 30°. lưỡi đục để điều
Đánh búa nhẹ nhàng bằng cánh tay kết hợp với cổ tay cho lưỡi chỉnh chiều sâu đục
đục ăn vào phôi. Tiếp tục đánh búa mạnh và đều cho đến khi
đều nhau.
đục hết lớp kim loại.
Mắt luôn nhìn theo lưỡi đục để điều chỉnh chiều sâu đục đều
nhau.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.8. Tìm hiểu an toàn lao động khi đục
a.Mục tiêu: Trình bày được biện pháp thực hiện an toàn lao động khi đục
b. Nội dung: An toàn khi đục
c. Sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
4.An toàn khi đục
GV đưa ra câu hỏi
- Mặc trang phục
Trong quá trình đục có thể xảy ra những tai nạn như thế nào?
bảo hộ lao động.
Làm thế nào để phòng tránh?
- Phôi phải được
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn,
kẹp chặt trên ê tô,
trả lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
búa phải được tra
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
vào cán chắc chắn.
Thực hiện nhiệm vụ
- Đánh búa đúng
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
tâm đục, tránh đánh
Báo cáo, thảo luận
vào tay cầm đụng.
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ - Khi đục bắt buộc
sung.
phải đeo kính bảo
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
hộ, phải có lưỡi
Những tai nạn xảy ra khi sử dụng phương pháp đục:
tránh phoi ở phía
- Búa, đục không đảm bảo (nứt, vỡ, đầu búa không tra vào cán đối diện với người

chắc chắn), cầm bú, đục không chắc chắn dễ gây va đập vào
đục
người lao động.
- Tư thế đứng đục không đúng cách dẫn tới bệnh vẹo cột sống.
Cách phòng tránh:
- Mặc trang phục bảo hộ lao động.
- Phôi phải được kẹp chặt trên ê tô, búa phải được tra vào cán
chắc chắn.
- Đánh búa đúng tâm đục, tránh đánh vào tay cầm đụng.
- Khi đục bắt buộc phải đeo kính bảo hộ, phải có lưỡi tránh
phoi ở phía đối diện với người đục
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.9. Tìm hiểu khái niệm dũa
a.Mục tiêu: Nhận biết được khái niệm dũa và nêu được một số loại dũa.
b. Nội dung: Các loại dũa
c. Sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
III.Dũa kim loại
GV đưa ra câu hỏi
Dũa kim loại là
1. Dũa kim loại là phương pháp được tiến hành như thế nào?
phương pháp gia
2. Quan sát Hình 7.11 và điền số thứ tự tương ứng với loại dũa
công nguội nhằm
theo gợi ý ở bảng sau:
bóc một lớp kim
loại mỏng trên bề
Dũa bán nguyệt
   ?
mặt của chi tiết có
Dũa dẹt
?
diện tích nhỏ.
1. Các loại dũa
Dũa tam giác
?
- Dũa gồm dũa
Dũa tròn
?
tròn, dũa dẹt, dũa
tam giác, dũa
Dũa vuông
?
vuông, dũa bán
nguyệt

GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả
lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.

Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
1. Dũa kim loại là phương pháp gia công nguội nhằm bóc một
lớp kim loại mỏng trên bề mặt của chi tiết có diện tích nhỏ.
2.
Dũa bán nguyệt
 2
Dũa dẹt

1

Dũa tam giác

3

Dũa tròn

5

Dũa vuông

4

Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
GV yêu cầu HS đọc thông tin bổ sung SGK T40
1-2 HS đọc. HS khác nhận xét và bổ sung
Hoạt động 2.10: Tìm hiểu cách cầm dũa
a.Mục tiêu: Trình bày được cách cầm dũa
b. Nội dung: cách cầm dũa
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm và trả lời câu hỏi
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV đưa ra câu hỏi
1.Quan sát Hình 7.12 và mô tả cách cầm dũa.

2. Quan sát Hình 7.13 và cho biết:
a. Tư thế đứng khi dũa.
b. Tư thế đứng không đúng ảnh hưởng như thế nào trong quá
trình làm việc?
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn và
trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến hành thảo
luận nhóm cặp bàn và trả lời câu hỏi.

Nội dung cần đạt
2.Cách cầm dũa
- Tay thuận nắm
cán dũa, bốn ngón
tay bao quanh phía
dưới cán dũa, ngón
cái ở phía trên dọc
theo chiều dài của
dũa.
- Đặt lòng bàn tay
còn lại lên đầu mũi
dũa, cách đầu mũi
dũa khoảng 20 đến
30 mm.
3. Tư thế dứng dũa
- Người đứng
thẳng, thân người
tạo thành góc
khoảng 45° so với
đường tâm của má
ê tô. Bàn chân

GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
1. Tay thuận nắm cán dũa, bốn ngón tay bao quanh phía dưới
cán dũa, ngón cái ở phía trên dọc theo chiều dài của dũa.
Đặt lòng bàn tay còn lại lên đầu mũi dũa, cách đầu mũi dũa
khoảng 20 đến 30 mm.
2. a. Tư thế đứng khi dũa:
Người đứng thẳng, thân người tạo thành góc khoảng 45° so với
đường tâm của má ê tô. Bàn chân thuận đặt cách cạnh của bàn
nguội một khoảng 150 mm, bàn chân còn lại tạo góc khoảng 75°
so với chân thuận, cánh tay và cẳng tay hợp thành góc 90°. Mắt
luôn nhìn về hướng chuyển động của dũa khi thao tác.
b. Tư thế đứng không đúng cách dẫn tới bệnh vẹo cột sống.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.11: Tìm hiểu quy trình thực hiện thao tác dũa
a.Mục tiêu: Trình bày được quy trình thực hiện thao tác dũa
b. Nội dung: Quy trình thực hiện thao tác dũa
c. Sản phẩm: Báo cáo hoạt động nhóm câu trả lời câu hỏi.
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Chuyển giao nhiệm vụ
GV yêu cầu HS
Quan sát Hình 7.14 và cho biết:
1. Các chuyển động của dũa. Chuyển động nào là chuyển động
cắt gọt?
2. Ảnh hưởng của việc lực ấn lên đuôi dũa và đầu dũa không đều
nhau.
3. Tóm tắt quy trình dũa kim loại.
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm và hoàn
thành trả lời câu hỏi trong thời gian 3 phút
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
Thực hiện nhiệm vụ
HS nhận nhóm, phân chia nhiệm vụ thành viên, tiến hành thảo
luận nhóm và trả lời được câu hỏi
GV theo dõi và giúp đỡ các nhóm học sinh.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
1. Các chuyển động của dũa. Chuyển động đẩy dũa tịnh tiến lên

thuận đặt cách
cạnh của bàn
nguội một khoảng
150 mm, bàn chân
còn lại tạo góc
khoảng 75° so với
chân thuận, cánh
tay và cẳng tay
hợp thành góc 90°.
Mắt luôn nhìn về
hướng chuyển
động của dũa khi
thao tác.
- Tư thế đứng
không đúng cách
dẫn tới bệnh vẹo
cột sống.

Nội dung cần đạt
4. Quy trình thực
hiện dũa
Bước 1. Kẹp phôi
- Kẹp chặt phôi
trên ê tô giống
như khi đục
Bước 2. Thao tác
mẫu
- Dùng hai tay ấm
đều cán dũa và
đầu đũa, đồng
thời đẩy đũa tịnh
tiến lên phái trước
để cắt gọt. Khi
gần hết chiều dài
lưỡi cắt, kéo dũa
về với tốc độ
nhanh hơn, đồng
thời dịch chuyển
sang ngang

phía trước là chuyển động cắt gọt.
khoảng 1/3 chiều
2. Ảnh hưởng của việc lực ấn lên đuôi dũa và đầu dũa không đều rộng dũa, các thao
nhau là khiến cho việc dũa không đều.
tác dũa được lặp
3. Tóm tắt quy trình dũa kim loại:
lại đi lại.
- Bước 1: Kẹp phôi
- Bước 2: Thao tác dũa
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 2.12. Tìm hiểu an toàn lao động khi dũa
a.Mục tiêu: Trình bày được biện pháp thực hiện an toàn lao động khi dũa
b. Nội dung: An toàn lao động khi dũa
c. Sản phẩm: Câu trả lời của học sinh
d. Tổ chức hoạt động
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
5.An toàn khi dũa
GV đưa ra câu hỏi
- Mặc trang phục
Theo em, cần thực hiện như thế nào để tránh gặp tại nạn trong
bảo hộ lao động.
quá trình dũa?
- Phôi được kẹp
GV yêu cầu HS quan sát và thảo luận trao đổi nhóm cặp bàn, trả chắc chắn và
lời câu hỏi trên trong thời gian 1 phút.
đúng cách trên ê
HS quan sát và tiếp nhận nhiệm vụ.
tô.
Thực hiện nhiệm vụ
- Dũa phải được
HS quan sát, trao đổi nhóm cặp bàn, trả lời câu hỏi.
tra chắc chắn trên
Báo cáo, thảo luận
cán.
GV yêu cầu đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ - Không được
sung.
dùng tay gạt phoi
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác nhận xét và bổ sung.
trên bề mặt dũa và
- Mặc trang phục bảo hộ lao động.
bề mặt phoi.
- Phôi được kẹp chắc chắn và đúng cách trên ê tô.
- Dũa phải được tra chắc chắn trên cán.
- Không được dùng tay gạt phoi trên bề mặt dũa và bề mặt phoi.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung vào trong vở.
Hoạt động 3: Luyện tập
a.Mục tiêu: Củng cố kiến thức về một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay
b. Nội dung: Thực hành dũa mặt phẳng
c. Sản phẩm: HS các nhóm hoàn thành bài thực hành.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
1.Chuẩn bị
GV yêu cầu HS nêu cần chuẩn bị đồ - Phôi thép có kích thước như hình 7.15. Dũa
dùng thực hành và yêu cầu của bài
dẹt, thước cặp và thước kiểm mặt phẳng.
thực hành.
2. Yêu cầu
GV thuyết trình quy trình thực hành. Dũa hai mặt phẳng song song với nhau có kích
GV yêu cầu các nhóm tiến hành
thước 30mm

thực hành theo nội dung đã nêu trên.
Thực hiện nhiệm vụ
HS thảo luận nhóm và nêu cần
chuẩn bị đồ dùng thực hành và yêu
cầu bài thực hành.
HS các nhóm tiến hành thực hành.
GV theo dõi, giúp đỡ nhóm HS gặp
khó khăn.
Báo cáo, thảo luận
GV yêu cầu đại diện nhóm trình
bày, nhóm khác nhận xét và bổ
sung.
Đại diện nhóm trình bày, nhóm khác
nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét trình bày của HS. GV
chốt lại kiến thức.
HS nghe và ghi nhớ, ghi nội dung
vào trong vở.

3. Các bước thực hiện
Bước 1. Kẹp phôi
Phôi được kẹp chặt trên ê tô như hình 7.16a
Bước 2. Dũa mặt phẳng thứ nhất
- Thực hiện thao tác dũa mặt phẳng thứ nhất
theo các bước đã được học.
- Dùng thước kiểm mặt phẳng để kiểm tra mặt
phẳng sau khi dũa(hình 7.1b)
Bước 3. Dũa mặt phẳng thứ hai song song với
mặt phẳng thứ nhất
- Kẹp phôi sao cho mặt đối diện với mặt đã
dũa lên trên. Thực hiện thao tác dũa mặt thứ
hai.
- Trong khi dũa kiểm tra độ song song giữa hai
mặt bằng thước cặp.
- Kiểm tra độ phẳng bề mặt vừa dũa.
Bước 4. Vệ sinh công nghiệp
- Dùng giẻ vệ sinh các mặt phẳng vừa dũa.
- Cất dụng cụ đúng nơi quy định.
- Vệ sinh nơi làm việc

Hoạt động 4: Vận dụng
a.Mục tiêu: Vận dụng kiến thức về một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay
b. Nội dung: Một số phương pháp gia công cơ khí bằng tay
c. Sản phẩm: Bản ghi trên giấy A4.
d. Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của GV và HS
Nội dung cần đạt
Chuyển giao nhiệm vụ
1.
GV yêu cầu HS về nhà hoàn thành nhiệm
*Thao tác cưa
vụ:
- Tay thuận cầm tay nắm, tay còn lại
1. So sánh các thao tác khi cưa, đục, dũa.
cầm đầu kia khung cưa, người đúng
2. Nếu được cung cấp một hộp dụng cụ
thẳng, hai chân hợp với nhau thành một
cầm tay với đầy đủ các dụng cụ cần thiết để góc khoảng 750.
gia một hộp đồ chơi bằng gỗ như hình
*Thao tác đục
5.14, em sẽ gia công món đồ chơi này như - Tay thuận cầm búa, cách đuôi cán búa
thế nào?
một khoảng từ 20 - 30 mm.
3.Hãy kể một vật dụng trong cuộc sống
- Tay còn lại cầm đục, cách đuôi cán
xung quanh em mà theo em có thể sử dụng đục một khoảng từ 20 - 30 mm.
dụng cụ gia công cầm tay để gia cong.
- Người đứng thẳng, chân thuận hợp
Trình bày các phương pháp gia công để
với trục ngang của ê tô một góc 75o và
làm ra vật dụng đó
hợp với chân còn lại một góc khoảng
4. Lập quy trình và thực hành gia công một 75o.
chi tiết bằng các phương pháp gia công đã *Thao tác dũa
học.
- Tay thuận nắm cán dũa, bốn ngón tay
Ghi trên giấy A4. Giờ sau nộp gv.
bao quanh phía dưới cán dũa, ngón cái
Thực hiện nhiệm vụ
ở phía trên dọc theo chiều dài của dũa.
HS thực hiện nhiệm vụ của GV tại nhà
- Đặt lòng bàn tay còn lại lên đầu mũi
Báo cáo, thảo luận
dũa, cách đầu mũi dũa khoảng 20 đến

HS trình bày kết quả của mình, HS khác
nhận xét và bổ sung.
Kết luận và nhận định
GV nhận xét, đánh giá trình bày của HS.
GV khen bạn có kết quả tốt nhất. HS nghe
và ghi nhớ.

30 mm.
2. Để gia công món đồ chơi này cần sử
dụng Thước lá, thước đo góc, dụng cụ
vạch dấu, cưa, đục, búa, dũa.
3.HS vận dụng để nêu ra vật dụng đó
4. HS tự lập quy trình và thực hành gia
công một chi tiết bằng các phương pháp
gia công đã học.