Kế hoạch dạy học môn KHTN 7- ST

Ngày soạn: 23/02/2024
Ngày dạy: 26/02/2024

Năm học 2023 – 2024

Tuần: 24
Tiết: 91
BÀI 14: PHẢN XẠ ÂM
CHỐNG Ô NHIỄM TIẾNG ỒN
Thời gian thực hiện: 04 tiết

I. Mục tiêu:
1. Kiến thức:
- Hiểu về âm phản xạ và tiếng vang.
- Lấy được ví dụ về vật phản xạ âm tốt, vật phản xạ âm kém.
- Giải thích được một số hiện tượng đơn giản thường gặp trong thực tế về sóng âm;
đề xuất được phương án đơn giản để hạn chế tiếng ồn ảnh hưởng đến sức khoẻ.
2. Năng lực:
2.1. Năng lực chung:
- Năng lực tự chủ và tự học: tìm kiếm thông tin, đọc sách giáo khoa, quan sát các
hiện tượng thực tế để tìm hiểu về âm phản xạ, tiếng vang. Hiểu về vật liệu phản xạ âm tốt,
vật liệu phản xạ âm kém.
- Năng lực giao tiếp và hợp tác: thảo luận nhóm để tìm các ví dụ về vật liệu phản
xạ âm tốt, vật liệu phản xạ âm kém; âm thanh nào là tiếng ồn và không phải tiếng ồn.
- Năng lực giải quyết vấn đề và sáng tạo: GQVĐ trong thực hiện đề xuất được
phương án đơn giản để hạn chế tiếng ồn ảnh hưởng đến sức khoẻ.
2.2. Năng lực khoa học tự nhiên :
- Năng lực nhận biết KHTN: Nhận biết, phân biệt giữa âm truyền trực tiếp và âm
phản xạ. Nhận biết được vật liệu phản xạ âm tốt, vật liệu phản xạ âm kém. Nhận biết được
âm thanh nào là tiếng ồn và không phải tiếng ồn.
- Năng lực tìm hiểu tự nhiên: Nêu được sự giống và khác nhau giữa âm phản xạ và
tiếng vang. Nêu được tính chất của vật liệu phản xạ âm tốt, vật liệu phản xạ âm kém.
- Vận dụng kiến thức, kỹ năng đã học: trình bày được ứng dụng sự phản xạ của
sóng âm để xác định độ sâu của biển. Đề xuất được các phương pháp để giảm tiếng ồn
ảnh hưởng đến sức khỏe.
3. Phẩm chất:
- Thông qua thực hiện bài học sẽ tạo điều kiện để học sinh:
- Chăm học, chịu khó tìm tòi tài liệu và thực hiện các nhiệm vụ cá nhân nhằm tìm
hiểu về phản xạ âm và chống ô nhiễm tiếng ồn.
- Có trách nhiệm trong hoạt động nhóm, chủ động nhận và thực hiện nhiệm vụ thí
nghiệm, thảo luận về phản xạ âm, vật liệu phản xạ âm tốt, vật liệu phản xạ âm kém và đề
xuất được các phương pháp để giảm tiếng ồn ảnh hưởng đến sức khỏe.
II. Thiết bị dạy học và học liệu
Gv: Võ Thị Minh Trúc

Kế hoạch dạy học môn KHTN 7- ST

Năm học 2023 – 2024

1. Giáo viên:
- Bài giảng powerpoint (Kèm tranh, hình ảnh về hiện tượng phản xạ âm và chống
ô nhiễm tiếng ồn).
- Video liên quan đến nội dung về phản xạ âm: https://youtu.be/1vx3D4ZVZBI?
si=Q9ndsRuczQG-29Wf

2. Học sinh: Đọc bài trước ở nhà. Tự tìm hiểu về các tài liệu trên internet có liên quan
đến nội dung của bài học.

III. Tiến trình dạy học
1. Hoạt động 1: Mở đầu
xạ âm

a) Mục tiêu: Giúp học sinh xác định được vấn đề cần học tập là hiện tượng phản
b) Nội dung:

- Học quan sát một số hình ảnh của hội trường lớn, nhà hát, rạp chiếu phim...để
khơi gợi kiến thức mới cho học sinh về hiện tượng phản xạ âm.
c) Tổ chức thực hiện:
Hoạt động của giáo viên và học sinh

Nội dung

- Cho hs quan sát một số hình ảnh của hội trường lớn, nhà hát, rạp chiếu phim...
Và dự đoán: Tại sao nhà hát, rạp chiếu phim thường được làm sần sùi hoặc phủ rèm,
nhung, len, dạ...?
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá:
- Giáo viên nhận xét, đánh giá:
->Giáo viên gieo vấn đề cần tìm hiểu trong bài học Để trả lời câu hỏi trên đầy đủ và
chính xác nhất chúng ta vào bài học hôm nay.
->Giáo viên nêu mục tiêu bài học.
2. Hoạt động 2: Hình thành kiến thức mới về phản xạ âm
a) Mục tiêu:
- Nắm được hiện tượng phản xạ âm và tiếng vang.
- Phân biệt được âm truyền trực tiếp và âm phản xạ.
- Tìm được các ví dụ về phản xạ âm và tiếng vang trong thực tế cuộc sống.
- Ứng dụng phản xạ âm trong việc xác định độ sâu đáy biển
b) Nội dung:
- Học sinh xem video về phản xạ âm, hoạt động nhóm 4 trong 3p và trả lời các câu hỏi
c) Tổ chức thực hiện:
Gv: Võ Thị Minh Trúc

Kế hoạch dạy học môn KHTN 7- ST

Hoạt động của giáo viên và học sinh

Năm học 2023 – 2024

Nội dung

Hoạt động 2.1: Tìm hiểu phản xạ âm
*Chuyển giao nhiệm vụ

I. Phản xạ âm

- Mời 1 hs gọi đoạn đầu phần I để nắm được
phản xạ âm là gì?
- Hs xem video về phản xạ âm, hoạt động nhóm 4
trong 3p và trả lời các câu hỏi sau:
Câu 1: Âm phản xạ là gì?
Câu 2: Tiếng vang là gì?

- Âm phản xạ là âm dội lại khi
gặp vật chắn

- Tiếng vang là âm phản xạ nghe
được cách âm trực tiếp ít nhất là
Câu 3: Phân biệt sự giống và khác nhau giữa âm
1/15 giây.
phản xạ và tiếng vang.
*Sự giống và khác nhau giữa âm
*Thực hiện nhiệm vụ học tập
phản xạ và tiếng vang:
- HS hoạt động nhóm trả lời câu hỏi
- Giống nhau: Đều là âm phản xạ
- Gv theo dõi
- Khác nhau: Tiếng vang là âm
* Báo cáo kết quả
phản xạ nghe được cách âm trực
GV gọi ngẫu nhiên 1hs/ nhóm trả lời 1câu hỏi
tiếp ít nhất là 1/15 giây
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung về phản xạ âm và
tiếng vang.
Hoạt động 2.2: Luyện tập
*Chuyển giao nhiệm vụ

? trang 68 SGK

Hs hoạt động cặp đôi trong 2p và trả lời 2 câu hỏi 1. Vd: - Khi đứng trong hội
trường lớn có tường bao quanh và
trang 68 SGK như sau:
nói to ta sẽ nghe được tiếng nói
của chính mình vọng lại.
Câu 1: Tìm ví dụ về phản xạ âm?
Câu 2: Tại sao khi nói to trong phòng lớn thì ta nghe
tiếng vang nhưng nói to như thế trong phòng nhỏ lại
không nghe được tiếng vang?

*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động cặp đôi trả lời câu hỏi
Gv: Võ Thị Minh Trúc

- Khi hét to trong hang động...

2. Khi ta nói trong phòng nhỏ,
mặc dù vẫn có âm phản xạ từ
tường phòng đến tai nhưng ta
không nghe được tiếng vang vì âm
phản xạ và âm trực tiếp đến tai ta

Kế hoạch dạy học môn KHTN 7- ST

- Gv theo dõi
* Báo cáo kết quả

Năm học 2023 – 2024

gần như cùng một lúc

GV gọi ngẫu nhiên 1hs/ nhóm trả lời 1câu hỏi
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung về phản xạ âm và
tiếng vang, giới thiệu thêm 1 số hình ảnh về tiếng
vang
Hoạt động 2.3: Vận dụng
*Chuyển giao nhiệm vụ

? 3. Trang 68 SGK

- Gv giới thiệu về cách bắt mồi của loài dơi.
- Yêu cầu hs hoạt động nhóm 4 trong 2p làm câu
3 trang 68 SGK
Câu 3: Người ta thường ứng dụng sự phản xạ của
sóng âm có tần số rất lớn (hơn 20000 Hz) để xác
định độ sâu của biển.

Sóng siêu âm được phát ra theo
phương thẳng đứng từ thiết bị
phát sóng siêu âm đặt trên tàu, khi
sóng siêu âm gặp đáy biển sẽ phản
xạ lại và được thu vào máy. Ta sẽ
đo được thời gian âm truyền trong
nước, biết vận tốc truyền siêu âm
trong nước ta có thể xác định
được độ sâu của biển.

*Thực hiện nhiệm vụ học tập
- HS hoạt động nhóm trả lời câu hỏi
- Gv theo dõi
* Báo cáo kết quả
GV gọi ngẫu nhiên 1hs/ nhóm trả lời 1câu hỏi
*Đánh giá kết quả thực hiện nhiệm vụ
- Học sinh nhận xét, bổ sung, đánh giá.
- Giáo viên nhận xét, đánh giá.
- GV nhận xét và chốt nội dung về phản xạ âm và
tiếng vang.
 Dặn dò về nhà
- Hs học thuộc phần đã học

- Làm các bài tập: 14.1, 14.2, 14.8 trong SBT KHTN 7
- Xem trước phần II của bài 14

Gv: Võ Thị Minh Trúc