Thư mục

Hỗ trợ kỹ thuật

  • (Hotline:
    - (04) 66 745 632
    - 0982 124 899
    Email: hotro@violet.vn
    )

Thống kê

  • lượt truy cập   (chi tiết)
    trong hôm nay
  • lượt xem
    trong hôm nay
  • thành viên
  • Chào mừng quý vị đến với Thư viện Giáo án điện tử.

    Quý vị chưa đăng nhập hoặc chưa đăng ký làm thành viên, vì vậy chưa thể tải được các tư liệu của Thư viện về máy tính của mình.
    Nếu đã đăng ký rồi, quý vị có thể đăng nhập ở ngay ô bên phải.

    hon Truong Ba, da hang thit

    (Tài liệu chưa được thẩm định)
    Nguồn:
    Người gửi: Lê Thanh Hà
    Ngày gửi: 10h:31' 07-08-2008
    Dung lượng: 52.5 KB
    Số lượt tải: 471
    Số lượt thích: 0 người
    Ngày soạn : Ngày giảng
    Đọc văn:
    Hồn TRương ba, da hàng thịt
    ( Trích )
    Lưu Quang Vũ
    A. Phần chuẩn bị
    I.Mục tiêu cần đạt: Hs :
    - Hiểu bi kịch của con người khi bị đặt vào nghịch cảnh : Phải sống nhờ, sống vay mượn, tạm bợ và trái tự nhiên khiến tâm hồn nhân hậu, thanh cao bị nhiễm độc tha hoá bởi sự lấn át của thể xác phàm tục, thô lỗ.
    - Cảm nhận được vẻ đẹp tâm hồn của những người lao động trong cuộc sống đấu tranh chống lại sự giả tạo và dung tục, bảo vệ quyền được sống đích thực cùng khát vọng hoàn thiện nhân cách.
    - Thấy được kịch của Lưu Quang Vũ đặc sắc trên nhiều phương diện: sự hấp dẫn của kịch bản văn học và nghệ thuật sân khấu; Sự kết hợp giữa tính hiện đại với các giá trị truyền thống ; Sự phê phán mạnh mẽ, quyết liệt và chất trữ tình đằm thắm, bay bổng.
    II. Phương tiện thực hiện
    1. GV: SGK, SGV, tài liệu tham khảo, máy chiếu
    2. HS: SGK, đọc trước bài
    III. Phương pháp dạy học
    - Phân tích mâu thuẫn qua hành động, ngôn ngữ đối thoại của các nhân vật. Học sinh tập làm diễn viên nhập vai thể hiện nội dung đoạn trích.
    - Kết hợp đàm thoại, phát vấn và diễn giảng nhằm giúp h/s tiếp cận những thông điệp quan trọng của văn bản.
    B.Tiến trình bài dạy:
    I. Bài cũ
    II. Bài mới
    *. Lời giới thiệu:
    Lưu Quang Vũ được công chúng bạn đọc biết đến với tư cách là một nhà thơ. Nhưng gây tiếng vang và được hâm mộ là với tư cách một nhà viết kịch tài ba. Vào những năm 80 kịch của ông đã chiếm lĩnh sân khấu của rất nhiều nhà hát. Tác phẩm kịch “ Hồn Trương Ba , da hàng thịt” là một trong số những vở kịch nổi tiếng ấy.Vở kịch mang ý nghĩa phê phán và tinh thần nhân văn sâu sắc.Trích đoạn ( SGK ) là cảnh cuối cùng cũng là cảnh tập trung nhất chủ đề tư tưởng của vở kịch và tài dựng cảnh, dựng đối thoại của ngòi bút Lưu Quang Vũ.
    I.Tìm hiểu chung:
    1.Tác giả :
    Hs đọc tiểu dẫn, trình bày vài nét hiểu biết về tác giả. Giáo viên nhấn mạnh:
    - Là một tài năng đa dạng: Làm thơ , sáng tác văn xuôi, vẽ tranh và soạn kịch.
    - Kịch là phần đóng góp đặc sắc nhất của Lưu Quang Vũ.
    -> Lưu Quang Vũ trở thành hiện tượng đặc biệt của sân khấu, kịch trường những năm 80 của thế kỉ trước, nhà soạn kịch tài năng nhất của nền văn học nghệ thuật Việt Nam hiện đại.
    2.Tác phẩm:
    - Viết năm 1981, được công diễn vào năm 1984.
    a. Thể loại kịch:
    - Đề cập đến khả năng tham gia giải quyết mạnh mẽ và trực tiếp nhất các vấn đề xã hội và nhân sinh.
    - Có kết cấu : phát triển, cao trào, thắt nút, mở nút.
    b. Tóm tắt vở kịch:
    - Vở kịch gồm 7 cảnh:
    + Cảnh 1: Nam Tào, Bắc Đẩu và Đế Thích trên thiên đình.
    + Cảnh 2: TRương Ba - Một người giỏi cao cờ, đột ngột qua đời theo sự bất cẩn của Đế Thích.
    + Cảnh 3: Cảnh thiên đình.
    + Cảnh 4: Nhà người hàng thịt
    + Cảnh 5: mọi rắc rối do hồn Trương Ba phải mượn xác anh hàng thịt.
    + Cảnh 6: Nhà người anh hàng thịt
    + Cảnh 7: Nhà Trương Ba
    Phần kết : Hồn Trương Ba nhập vào màu xanh cây cỏ trong vườn, trò chuyện với vợ. Cu Tị và bé Gái ăn na và gieo hạt “ cho nó mọc thành cây mới”.
    3.Đoạn trích:
    Hướng dẫn học sinh đọc:
    Đọc phân vai: Chú ý lời dẫn của tác giả cần được đọc với giọng chậm rãi, gần với giọng kể chuyện. Chú ý chỗ ngắt giọng và câu văn bỏ lửng, các câu văn hướng vào nội tâm để đảm bảo chất thơ trong ngôn ngữ kịch của Lưu Quang Vũ
    Hs đọc theo yêu cầu trên.
    - Tình huống kịch: Đây là cảnh cuối của vở kịch, nghĩa là lúc tình huống kịch ( hồn này xác nọ ) đã được đẩy lên đến mức cao nhất: Sau mấy tháng sống trong tình trạng bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo, nhân vật Trương Ba ngày càng trở nên xa lạ với bạn bè, người thân trong gia đình ( xung đột với xung quanh ), rồi bùng nổ:
    + Hồn Trương Ba cảm thấy không thể sống mãi thế này, muốn thoát ra khỏi thể xác thô lỗ.
    + Hồn và Xác đối thoại với sự giễu cợt đắc ý của Xác làm Hồn càng đau khổ, bế tắc.
    + Mọi người trong gia đình xa lánh, cự tuyệt hoặc thương hại, bối rối khiến Trương Ba càng đau đớn, tuyệt vọng, muốn kết thúc sự trớ trêu.
    + Cuộc gặp gỡ đối thoại cuối cùng của Hồn Trương Ba với tiên Đế Thích và việc Hồn Trương Ba nhận ra hành động cần thiết của mình-> Quyết định ấy là bước ngoặt, cởi nút.
    II.Đọc hiểu:
    Nhân vật Trương Ba trong cuộc đối thoại giữa Hồn và Xác:
    Em hãy nhận xét về ngôn từ giọng điệu trong cuôc đối thoại giữa hai nhân vật?
    Lời của Hồn
    - Ngắn ngủi, yếu ớt, sợ hãi, trốn chạy-> Bế tắc, lúng túng và đau khổ. Nhưng Trương Ba vẫn được nói tiếng của mình dù yếu ớt, đau khổ.
    Lời của Xác

    - Hùng hồn, mỉa mai, cười nhạo, lên mặt dạy đời, chỉ trích, châm chọc

    
    Đối thoại ấy góp phần như thế nào trong vở kịch?
    - Làm cho xung đột tăng thêm, cuốn hút hơn.
    Nhận xét sự thay đổi giọng điệu của Xác giữa 8 lời thoại đầu và 5 lời thoại còn lại ? Sự thay đổi ấy có ý nghĩa như thế nào?
    - Thể hiện sự thay đổi tính cách của Xác và ý nghĩa của ẩn dụ này.
    + 8 lời thoại đầu cho thấy “ tính cách” Xác “ ti tiện”
    + 5 lời thoại sau cho thấy một quan niệm mới mẻ về “ xác”, Xác, bản thân nó không có lỗi
    ->Vấn đề cơ bản là Hồn đã tác động ngược lại để có một cái “ xác” như thế nào, con người đã chăm sóc phần xác của mình thích đáng chưa?
    - Cuộc đối thoại Hồn - Xác là cuộc đấu tranh giữa các mặt khác nhau trong một con người với ý nghĩa đã chiều: nội dung và hình thức, con người của nhu cầu và con người của thiên chức, cáI cao cả và cái tầm thường.( con người trong mối quan hệ với chính mình).
    ? ý nghĩa ẩn dụ mà tác giả muốn gửi gắm.
    - Trương Ba được trả lại cuộc sống nhưng là một cuộc sống đáng hổ thẹn vì phải sống chung với sự dung tục và bị sự dung tục đồng hoá.
    - Tác giả còn cảnh báo: Khi con người phải sống trong dung tục thì tất yếu cái dung tục ấy sẽ bị ngự trị, sẽ thắng thế, sẽ lấn át và sẽ tàn phá những gì trong sạch, đẹp đẽ, cao quý của con người.
    Hồn Trương Ba trong cuộc đối thoại với mọi người trong gia đình:
    Trương Ba hiện lên như thế nào qua lời của những người thân?
    - Người vợ: “đi đâu cũng được…còn hơn là thế này”-> buồn bã và cứ nhất quyết đòi bỏ đi.
    - Cái Gái: không thể chấp nhận “bàn tay giết lợn”, “to bè như cái xẻng”, “thô lỗ, phũ phàng”-> không giữ ý, giận dữ, xua đuổi, khước từ tình thân.
    - Chị con dâu: “ cái bên ngoài là không đáng kể…..không nhận ra thầy nữa ”
    -> Tất cả những người thân yêu của Hồn Trương Ba đều nhận ra cái nghịch cảnh trớ trêu. Họ đã nói ra thành lời bởi với họ cái ngày chôn xác Trương Ba xuống đất họ đau, họ khổ nhưng “ Cũng không khổ bằng bây giờ”-> Trương ba càng đau khổ, tuyệt vọng.
    ? Tác dụng của việc chọn nhiều nhân vật cất tiếng nói tạo lên hiệu quả như thế nào
    - Tạo nên một cái nhìn đa chiều về nhân vật, thực chất là sự nhận thức về bản thân mình một cách nghiêm khắc và chí tình nhất.
    ? Trương Ba đón nhận hình ảnh ấy của mình với thái độ ra sao?
    - Lúc đầu Hồn Trương Ba chưa nhận thức được về mình và còn biện minh cho mình….
    - Càng về sau thái độ càng thay đổi theo hướng tiếp nhận sự thật dù rất đau đớn( “ Mặt lặng ngắt như tảng đá”; song “ không ta không giận. Cảm ơn con đã nói thật” )
    - Cùng với đó là càng day dứt, đau khổ, thất vọng về chính mình.
    Gv: Nhà viết kịch đã để cho Hồn Trương Ba còn trơ trọi một mình với nỗi đau tuyệt vọng lên đến đỉnh điểm, một mình với những lời độc thoại đầy chua chát những cũng đầy quyết liệt : “ Chẳng còn cách nào khác”! Mày nói như thế hả? Nhưng có thật là không còn cách nào khác? Có thật không còn ccáh nào khác? Không cần đến cái đời sống do mày mang lại! Không cần!”.
    Đây là lời độc thoại có tính quyết định dẫn tới hành động châm hương gọi Đế Thích một cách dứt khoát.
    3. Hồn Trương Ba trong cuộc đối thoại với Đế Thích:
    ? Tìm lời thoại chứa đựng sự biến chuyển nhận thức của nhân vật bộc lộ tư tưởng của tác giả?
    - Đó là hai lời thoại có ý nghĩa đặc biệt quan trọng: “ Không thể bên trong một đằng, bên ngoài một nẻo được. Tôi muốn được là tôi trọn vẹn.” Và “ Sống nhờ...ông chẳng cần biết”.
    ->Vấn đề là sống như thế nào?
    + Con người là thể thống nhất, hồn và xác phải hài hoà, đồng thuận với nhau. Dù khuyết điểm về tinh thần hay thể xác cũng là cuộc sống không trọn vẹn, bất bình thường.
    + Sống thiếu chân thực với mình là cuộc sống vô nghĩa, bất hạnh và cũng không cần thiết cho ai.
    ? Việc xin Đế Thích cho cu Tị sống, cho mình được chết hẳn, không nhập hồn vào thân thể ai nữa thể hiện điều gì trong nhận thức tính cách của Trương Ba?
    - Là kết quả của một quá trình diễn biến hợp lí. Hơn nữa, quyết định này cần phải đưa kịp thời vì Cu Tị vừa mới chết.
    - Hồn Trương Ba thử hình dung hồn của mình lại nhập vào xác Cu Tị để sống và thấy rõ “ bao nhiêu sự rắc rối” vô lí lại tiếp tục xảy ra.
    -> Nhận thức tỉnh táo ấy cùng tình thương mẹ con Cu Tị càng khiến Hồn

     
    Gửi ý kiến
    print